Η Χαρά Καφαντάρη βουλευτής Δυτικής Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ Προοδευτική Συμμαχία, αναπληρώτρια τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας της Κ.Ο. και αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, δήλωσε:
Την ίδια στιγμή που αρχίζει η κρίσιμη Διεθνής Συνδιάσκεψη για την Κλιματική Αλλαγή COP26 στην Γλασκώβη, τερματίστηκε ακόμα μια σύνοδος των G20 (σύνοδος των ηγετών των 20 πιο ισχυρών οικονομιών του πλανήτη) με την παραδοσιακή «οικογενειακή φωτογραφία» των ηγετών να ποζάρουν μπροστά από την Φοντάνα ντι Τρέβι, στην Ρώμη.
Μια σύνοδος των G20 από τα παλιά! Μια σύνοδος των G20 που αποδείχτηκε κατώτερη των περιστάσεων, αφού οι συμμετέχοντες ηγέτες, παρά τις τυπικές εκκλήσεις τους, δεν προσφέρουν φιλόδοξες δεσμεύσεις ούτε για την τιθάσευση της κλιματικής αλλαγής, ούτε για την συγκράτηση της ανόδου της θερμοκρασίας κάτω από τα επίπεδα των 1,5ο C. Ίσως, οι μέχρι τώρα υποσχέσεις τους να ξεχάστηκαν στον δρόμο … Ακόμα και η επικεφαλής του ΔΝΤ (Γεοργκίεβα), σαφώς ενοχλημένη, καλεί τους ηγέτες των G20 να παρουσιαστούν «πιο φιλόδοξοι στην COP26».
Η Διεθνής Συνδιάσκεψη για την Κλιματική Αλλαγή στην Γλασκώβη άρχισε και θα διαρκέσει μέχρι την 12.11.2021. Η COP26 στην Γλασκώβη είναι άκρως σημαντική, γιατί αποτελεί μια ευκαιρία ώστε, να γίνει η κριτική αποτίμηση της προόδου της επίτευξης των στόχων που έχουν τεθεί από το Σύμφωνο του Παρισιού, το 2015. Σε μια εποχή που η κλιματική αλλαγή μετατρέπεται σε κλιματική κρίση, η COP26 είναι μια ευκαιρία να πιεστούν οι κυβερνήσεις να αναλάβουν φιλόδοξες πρωτοβουλίες και χειροπιαστές δεσμεύσεις.
Η Χαρά Καφαντάρη συνεχίζει: Η COP26 πρέπει να γίνει το βήμα ώστε, να επιταχυνθούν οι προσπάθειες για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και των συνεπειών της.
Η Χαρά Καφαντάρη βουλευτής Δυτικής Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, αναπληρώτρια τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο. και αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, δήλωσε:
Περισσότεροι από 3.9 δισεκατομμύρια ανθρώπων, δηλαδή το μισό του παγκόσμιου πληθυσμού, σήμερα, ζουν σε πόλεις. Σε λίγα χρόνια, περίπου στο μέσο του αιώνα, το ποσοστό αυτό αναμένεται να ξεπεράσει το 70%! Η 31η Οκτωβρίου από το 2013, έχει καθιερωθεί, από τα Ηνωμένα Έθνη, σαν «Παγκόσμια Ημέρα των Πόλεων», με κυρίαρχο στόχο «Καλύτερη πόλη – Καλύτερη ζωή», σύμφωνα με τον Στόχο11 της βιώσιμης ανάπτυξης του ΟΗΕ, «πόλεις χωρίς αποκλεισμούς, ασφαλείς, ανθεκτικές και βιώσιμες»
Η φετινή Διεθνής Ημέρα Πόλεων έχει το γενικό σύνθημα «Προσαρμόζοντας τις πόλεις για την κλιματική ανθεκτικότητα». Με τον τρόπο αυτό αντικατοπτρίζονται οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζονται, αφού η κλιματική αλλαγή και οι συνέπειες της θα έχουν τεράστιες επιπτώσεις. Πόλεις και εκατομμύρια κατοίκων τους θα αντιμετωπίσουν πλημμύρες, άνοδο της στάθμης των θαλασσών, τυφώνες και ακραίες καταιγίδες, ενώ, καύσωνες και ακραίες θερμοκρασίες θα είναι στην ημερήσια διάταξη.
Δεν αρκούν αποσπασματικά μέτρα, αλλά απαιτούνται ολοκληρωμένες και ενοποιημένες πολιτικές που θα οδηγούν στην κλιματική ανθεκτικότητα σε όλους τους τομείς: υποδομών και δημόσιας υγείας, εκπαίδευσης και επιστήμης, πολιτιστικούς και κοινωνικούς. Ο ΣΥΡΙΖΑ, αντίθετα με τις ιδεοληπτικές αγκυλώσεις της κυβέρνησης της ΝΔ, πιστεύει ότι οι πόλεις πρέπει να είναι «ανθεκτικές», βιώσιμες, πράσινες, «έξυπνες», να προστατεύουν και να διατηρούν την ανθρώπινη ζωή, με σύγχρονες υποδομές και υπηρεσίες. Πόλεις που θα μπορούν να αντιστέκονται στις φυσικές και ανθρωπογενείς κρίσεις, ώστε, ταυτόχρονα να γίνονται κέντρα ανάπτυξης, επενδύσεων και καινοτομίας. Πόλεις για το μέλλον, με σεβασμό στον άνθρωπο και το περιβάλλον, με σχεδιασμό και συμμετοχή των πολιτών, αξιοποιώντας σύγχρονα καινοτόμα εργαλεία και προσεγγίσεις, εφαρμόζοντας κυβερνητικές επιλογές και πρωτοβουλίες για τους πολλούς. Πόλεις χωρίς κοινωνικούς και άλλους αποκλεισμούς.
Η αντιμετώπιση των ακραίων κινδύνων χρειάζεται την διεθνή κινητοποίηση και συνεργασία σε όλους του τομείς, ώστε να γίνει καλύτερη η προσαρμογή στην κλιματική μετάβαση, με διττή κατεύθυνση, τόσο προς τις πόλεις , όσο και προς τους κατοίκους τους. Η προσπάθεια, βέβαια, πρέπει να είναι πιο εστιασμένη στις περισσότερο ευάλωτες, πόλεις και πληθυσμούς. Η Διεθνής Διάσκεψη για την Κλιματική Αλλαγή COP 26, που αρχίζει σήμερα στην Γλασκώβη, έχει να παίξει σημαντικό ρόλο.
H Χαρά Καφαντάρη, Βουλευτής ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Β2 Δυτικού Τομέα Αθήνας, Αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος, Αν. Τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο. ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Π-Σ, στις 25.10.2021 στη συνεδρίαση της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής περιβάλλοντος «Συνέχιση της συζήτησης για τις περιβαλλοντικές διαστάσεις των σχεδίων αποκατάστασης των πυρόπληκτων περιοχών» δήλωσε:
ΧΑΡΟΥΛΑ (ΧΑΡΑ) ΚΑΦΑΝΤΑΡΗ:
Ευχαριστώ κυρία Πρόεδρε.
Είναι πολύ σημαντικά τα θέματα τα οποία συζητάμε, αρκεί, αυτές οι διαπιστώσεις, οιόποιες διαπιστώσεις, να μετουσιωθούν σε συγκεκριμένες πράξεις. Πραγματικά, η κλιματική κρίση που όλοι μας την κλείνουμε σε όλες τις πτώσεις, είναι παρούσα. Είναι παρούσα όχι σήμερα. Είναι τώρα κάποιες δεκαετίες που επελαύνει, αλλά τα τελευταία χρόνια, οι συνέπειές της είναι πολύ σημαντικές. Όμως δεν μπορεί μια κυβέρνηση, όποια κυβέρνηση, να κρύβεται πίσω από την κλιματική κρίση, για να δικαιολογήσει, κατά κάποιο τρόπο, την αδράνειά της και τις σημαντικές ελλείψεις στην πολιτική της, στο κομμάτι της προσαρμογής.
Εδώ θα πω, ότι το 2016 εθνικό σχέδιο προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή ψηφίστηκε. Ήμασταν από τις πρώτες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που απόκτησαν ψηφισμένο εθνικό σχέδιο προσαρμογής και ακολουθούσαν τα περιφερειακά σχέδια προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή. Επειδή σωστά, πρέπει να υπάρχει μία συνέχεια, πρέπει να ξέρουμε και θα ήθελα να ρωτήσω, πώς αξιοποιήθηκαν όλα αυτά και από το αρμόδιο Υπουργείο Περιβάλλοντος. Γιατί μέσα σε αυτά, περιλαμβάνονται και οι ζώνες υψηλού κινδύνου πλημμύρας, όπως λέμε και τα συγκεκριμένα σχέδια πάλι βγήκαν. το 2017 νομίζω, τα σχέδια κινδύνου πλημμύρας και αυτά δίνουν κάποιες κατευθύνσεις, αν θέλετε και για τον κίνδυνο που υπάρχει, αλλά και τι κρούει τον κώδωνα του κινδύνου ότι πρέπει να παρθούν κάποια μέτρα.
Αναφέρθηκαν συνάδελφοι, όσο άκουσα. Πραγματικά αυτό που είπε ο κ. Καρασμάνης είναι σωστό. Ένα γραμμάριο πρόληψης είναι 10 τόνοι καταστολής. Εγώ όμως θα πω, ότι πραγματικά, δυστυχώς, από την κυβέρνηση δεν υπήρχε ούτε πρόληψη, αλλά ούτε και καταστολή ουσιαστικά.
Τι θέλω να πω. Πρόληψη δεν υπήρχε γιατί ήταν αποδυναμωμένες οι δασικές υπηρεσίες, μη σχέδια διαχείρισης δασών γιατί, ξέρετε, είναι πολύ σημαντικά στη λογική της πρόληψης η διαχείριση των δασών. Έτσι; Αναφέρθηκαν και συνάδελφοι, πριν, για τα κοινωφελή προγράμματα του ΟΑΕΔ, τους 5043 που μόνο δύο οκτάμηνα απασχολήθηκαν και μετά το πρόγραμμα αυτό καταργήθηκε από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, ελλείψεις σε προσωπικό, σχεδιασμό και λοιπά. Αλλά, βέβαια, και καταστολή θα έλεγα ελλιπή για τη λογική των εκκενώσεων η οποία ακολουθήθηκε κατά κόρον. Δεν το λες φυσικά, δεν θέλω να ρίξω την ευθύνη στον απλό πυροσβέστη ή στο Πυροσβεστικό Σώμα. Αυτή η λογική των εκκενώσεων, πάλι, δεν έφερε αποτέλεσμα.
Θα ήθελα, εδώ, να τονίσω, κυρία Πρόεδρε, τη σημασία του επιστημονικού κόσμου στον τομέα της πρόληψης γιατί ο επιστημονικός κόσμος, οι αρμόδιοι φορείς, οι επιστήμονες, τα ιδρύματα, επιστημονικά είχαν προειδοποιήσει για τις καταστροφικές πυρκαγιές που έγιναν τον Αύγουστο με τη λογική, ότι ο καύσωνας που επέρχεται, πρέπει να παρθούν κάποια μέτρα και λοιπά και είδαμε καταστροφές με 2 μποφόρ, να μην το ξεχνάμε αυτό, 1,4 εκατομμύρια στρέμματα γης κάηκαν στη χώρα μας, δυστυχώς. Αλλά και οι επιστήμονες έγκαιρα είχαν προειδοποιήσει και για τις επερχόμενες πλημμύρες. Πάλι σε αυτό, μέσα σε ένα διάστημα ενός μήνα, δεν πάρθηκαν πολιτικές βραχείας αποκατάστασης, να το πω έτσι, ούτως ώστε τα αποτελέσματα των πλημμυρών να μην είναι καταστροφικά, όπως είναι τώρα.
Αυτό, βέβαια, δείχνει ότι απαιτείται ένα Σχέδιο Πολιτικής Προστασίας το οποίο να εστιάζει κυρίως στην πρόληψη, κάτι το οποίο δεν είδαμε. Έχουμε έναν νόμο ο οποίος είναι με ΠΝΠ σε αναστολή, σε αδράνεια να το πω καλύτερα, επιλεκτικά εφαρμόζονται κάποια άρθρα και από τον τέως Υφυπουργό, τότε, τον κ. Χαρδαλιά, για τις καταστάσεις έκτακτης επιτήρησης, για κατάσταση έκτακτης ανάγκης και λοιπά, αλλά τα αποτελέσματα, δυστυχώς, ήταν αρνητικά.
Είπατε, κυρία Πρόεδρε, για ζητήματα και το αναφέρατε και εσείς, ότι η διάβρωση του εδάφους, φαινόμενα τα οποία προϋπήρχαν χρόνια τώρα. Τι έγινε όλα αυτά τα χρόνια και τι πολιτικές ακολουθήθηκαν; Δεν είναι λογική το να μεταφέρουμε έναν οικισμό επειδή κάηκε. Η δασική πυρκαγιά δεν καίει τα θεμέλια ενός σπιτιού, να το πω έτσι, απλά επιταχύνει διαδικασίες ερημοποίησης, επιταχύνει διάβρωση, επιταχύνει τη λειτουργία, να το πω απλοϊκά, του νερού. Άρα, άλλες πολιτικές πρέπει ουσιαστικά να εφαρμόζονται.
Πιστεύω, ότι θα κάνουμε μία Επιτροπή, όπως έχουμε πει και με τον αρμόδιο, καινούργιο, Υπουργό, τον κ. Στυλιανίδη, Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και εκεί θα αναλύσουμε με μεγαλύτερη λεπτομέρεια, τι πολιτικές απαιτούνται και πιο συγκεκριμένα στο κομμάτι της πολιτικής προστασίας. Είναι πολύ σημαντική η Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και εκεί θα αναλύσουμε με μεγαλύτερη λεπτομέρεια, τι πολιτικές απαιτούνται και πιο συγκεκριμένα στο κομμάτι της πολιτικής προστασίας. Είναι πολύ σημαντική η πρόληψη Ένα σοβαρό ζήτημα στη χώρα μας είναι η προσαρμογή και των υποδομών μας. Δηλαδή, είτε γεφύρια τα λένε αυτά, είτε δρόμοι λέγονται, είτε οτιδήποτε, πρέπει μέσα στις καινούργιες συνθήκες να υπάρχει ένας ανασχεδιασμός και μία προσαρμογή στα νέα κλιματικά δεδομένα. Αυτές είναι οι πολιτικές προσαρμογής. Δεν μπορεί αυτή τη στιγμή, δέκα μέρες μετά, σήμερα, στην Κέρκυρα, που επλήγη ιδιαίτερα, να πηγαίνει ο στρατός να ανοίξει, ας πούμε στις κοίτες των ποταμών, εκεί που υπάρχουν φερτά υλικά και λοιπά, για να μπορέσει να αποκατασταθεί μια συγκοινωνία στο νησί.
Αυτά όλα έπρεπε, να γίνουν πριν. Έπρεπε να έχουν οι Περιφέρειες, οι οποίες έχουν σοβαρές ευθύνες σε όλα αυτά τα ακραία φαινόμενα, τα οποία προαναγγέλλονταν. Τελικά τα πλημμυρικά φαινόμενα δεν ήταν ακραία, απλά, ήταν έντονα, θα συμφωνήσω. Αν, όμως, είχε γίνει η ανάλογη προσαρμογή και προετοιμασία, δηλαδή, και για τα ρέματα και για τους δρόμους και για τα δίκτυα ύδρευσης και για τα όμβρια και όλα αυτά, τα προβλήματα αυτά δε θα τα είχαμε. Ούτε είναι λογικό αυτό, που ελεγχθεί στον Κηφισό ότι και από τον αρμόδιο Υπουργό Κλιματικής Κρίσης ότι «τον κλείσαμε προληπτικά, για να μην έχουμε 300 θύματα». Δηλαδή, δεν είναι λογική αυτή. Πρέπει, να προσαρμοζόμαστε στις συνθήκες και να εφαρμόζουμε τις ανάλογες πολιτικές σε όλα τα επίπεδα και η χώρα μας να είναι θωρακισμένη κι ανθεκτική και απέναντι στην κλιματική κρίση.
Η Χαρά Καφαντάρη βουλευτής Δυτ. Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, αναπληρώτρια τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο. και αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής δήλωσε:
Ο νέος υπουργός του νεοσύστατου υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας προφανώς δεν ενημερώθηκε πλήρως. Αυτό δείχνουν οι πρόσφατες δηλώσεις του σχετικά με τον Κηφισό και τους «πιθανούς» 300 νεκρούς αν… Μόνον, που πολιτική δεν γίνεται με χρησμούς Πυθίας, «τι θα γινόταν, αν δεν γινόταν». Πάντως, ένα είναι σίγουρο, ο κ. Στυλιανίδης ακολουθεί την πεπατημένη του προκατόχου του στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, βαφτίζοντας τα πάντα «ακραία φαινόμενα», ενώ οι πολιτικές «εκκένωσης ή λοκντάουν» καλά κρατούν.
Για την πληρέστερη ενημέρωση του, τον πληροφορούμε: Στον Κηφισό συνέβησαν οι έξι πιο φονικές πλημμύρες στην Αθήνα. Τα τελευταία 200 χρόνια θρηνήσαμε 170 θύματα, από το 1896 μέχρι το 2002, όπως μας θυμίζουν «Τα ΝΕΑ» (15.10.2021). Η μεγαλύτερη πλημμύρα, συνέβη το 1961 (06.11.1961) με χιλιάδες άστεγους, εκατοντάδες τραυματίες και, δυστυχώς, 43 θύματα. Συνοικίες της Δυτικής Αθήνας (Μπουρνάζι, Ανθούπολη, Ν. Λιόσια/’Ιλιον), πλήρωσαν το βαρύτερο τίμημα της ανυπαρξίας της κρατικής μέριμνας, στις υποδομές, στα αντιπλημμυρικά έργα και στις πολιτικές πρόληψης. Η τελευταία μεγάλη πλημμύρα σημειώθηκε το 2002. Στην πραγματικότητα ήταν μια σειρά από τέσσερεις πλημμύρες, οπόταν, μεταξύ τρίτης και τέταρτης, παραιτήθηκε ο τότε Γ.Γ. Πολιτικής Προστασίας. ‘Το έγκλημα του Κηφισού» είχε συνέχεια, που δόθηκε στα δικαστήρια.
Δεν αναφέρθηκε ο κ. υπουργός για τη λεκάνη του Κηφισού, που περιλαμβάνεται στις ζώνες Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας, του εγκεκριμένου σχεδίου διαχείρισης κινδύνου πλημμύρας Αττικής και στα προβλεπόμενα έργα προστασίας ,μελέτες, master plan κλπ.
Η Κλιματική Αλλαγή και οι συνέπειες της, όπως αντιλαμβάνονται πλέον όλοι, ενισχύει την συχνότητα και την σφοδρότητα των φυσικών καταστροφών. Δοκιμάζει συγχρόνως, τις αντοχές των συστημάτων, με ιδιαίτερα ευάλωτα να είναι συστήματα υποδομών, υγείας, μεταφορών, αγροτικής παραγωγής, μεταφοράς ενέργειας, τηλεπικοινωνιών, κλπ. Η Πολιτική Προστασία καλείται να παίξει σημαντικό ρόλο στις νέες συνθήκες, εστιάζοντας σε πολιτικές πρόληψης, ετοιμότητας και βραχείας αποκατάστασης. Ο νέο υπουργός αντί να αναλώνεται σε δηλώσεις Πυθίας, ας αρχίσει την ανανέωση και αναβάθμιση του σχεδιασμού, την ανάπτυξη της επιχειρησιακής ετοιμότητας, την ενίσχυση του μηχανισμού, αναπτύσσοντας τις κατάλληλες πολιτικές πρόληψης, που σήμερα είναι προσκολλημένη στα σχέδια ΞΕΝΟΚΡΑΤΗΣ και δόγματα προηγουμένων δεκαετιών.
Υπενθυμίζουμε ότι, δυστυχώς, για τον κ. Μητσοτάκη και την κυβέρνηση του, οι καιροί απαιτούν ριζοσπαστικές αλλαγές πολιτικών, ώστε να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα, που δημιουργούν οι πρωτόγνωρες καταστάσεις, βασισμένων πλήρως στην Επιστήμη, για την αποτελεσματική προστασία του Περιβάλλοντος, με ανακατεύθυνση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Μια ευνομούμενη Πολιτεία οφείλει να έχει αναπτύξει ισχυρούς μηχανισμούς πρόληψης, αλλά και αποκατάστασης συνεπειών φυσικών καταστροφών
Το 2021 σημειώθηκαν μεγάλες φυσικές καταστροφές σε όλον τον κόσμο, ενώ, ιδιαίτερα, επλήγησαν περιοχές στο βόρειο ημισφαίριο. Καταστροφικές πλημμύρες σημειώθηκαν στην Γερμανία και το Βέλγιο, κυκλώνας σαρώνει τις ανατολικές ακτές του Καναδά και των Η.Π.Α., ισχυροί καύσωνες μαστίζουν τον Καναδά και την Σιβηρία, δασικές πυρκαγιές σημειώνονται στον Ευρωπαϊκό Νότο, ενώ ακόμα εξελίσσεται το φαινόμενο της ηφαιστειακής δραστηριότητας στα Κανάρια νησιά. Και το νότιο ημισφαίριο δεν έμεινε αλώβητο, με την ξηρασία να χτυπά τις πεδιάδες της Αργεντινής ή τις χοιροτροφικές περιοχές της Κίνας. Οι φυσικές καταστροφές, ενισχυόμενες από τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής, «δοκιμάζουν» τις αντοχές συστημάτων, με ιδιαίτερα ευάλωτα να είναι τα συστήματα υποδομών, Υγείας, μεταφορών, αγροτικής παραγωγής, μεταφοράς ενέργειας κ.α. Ασφαλιστικοί οργανισμοί υπολογίζουν ότι, μόνο το πρώτο εξάμηνο του χρόνου σημειώθηκαν ζημιές από φυσικές καταστροφές σε όλο τον κόσμο που ξεπερνούν τα 42 δισεκατομμύρια δολλάρια, ενώ, βαρύς είναι και ο απολογισμός των ανθρώπινων απωλειών, ακόμα και στις ΗΠΑ, με αποκορύφωμα τα θύματα του τυφώνα Ida. Ο τυφώνας αυτός, χαρακτηρίστηκε, σαν ο πιο σοβαρός τυφώνας από το 1850, και έπληξε περιοχές στην Καραϊβική, φθάνοντας μέχρι τα παράλια της Βενεζουέλας. Περιοχές των Η.Π.Α. έμειναν χωρίς ηλεκτρικό, σταμάτησε η άντληση πετρελαίου στον κόλπο του Μεξικού και δοκίμασε τα ήδη δοκιμαζόμενα από τον κορωνοϊό νοσοκομεία των πληττόμενων περιοχών.
Ο ΟΗΕ αναγνωρίζοντας τα μεγάλα προβλήματα που δημιουργούνται από τις συνέπειες των διαφόρων καταστροφών, ανακήρυξε, ήδη από το 1989, την 13η Οκτωβρίου σαν «Διεθνής Ημέρα Μείωσης Φυσικών Καταστροφών» από Γ.Σ. του ΟΗΕ το 1989. Φέτος η διεθνής ημέρα είναι εστιασμένη στη Διεθνή Συνεργασία ώστε, να περιοριστούν οι κίνδυνοι και οι απώλειες από καταστροφές, ιδιαίτερα, στις αναπτυσσόμενες χώρες.(Internationalcooperationfordevelopingcountriestoreducetheirdisasterriskanddisasterlosses). Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO) με την έκθεση «Άτλαντας», διαπιστώνει τον πενταπλασιασμό των φυσικών καταστροφών (πλημμύρες, καύσωνες, ξηρασία, καταιγίδες, κυκλώνες…) τα τελευταία 50 χρόνια, με πάνω από 2 εκατομμύρια θύματα, λόγω κλιματικής αλλαγής. Προειδοποιεί δε για αναμενόμενη αύξηση του αριθμού των ακραίων μετεωρολογικών, κλιματικών και υδρολογικών φαινομένων και την αναγκαιότητα, βελτίωσης των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, πρόληψης και διαχείρισης των καταστροφών.
Η Ελλάδα γνωρίζει συχνά την μήνιν των φυσικών καταστροφών. Σύμφωνα με το meteo του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών από το 2000 ως σήμερα, τα καιρικά επεισόδια που έχουν προκαλέσει φυσικές καταστροφές με κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις είναι γύρω στα 500, σε μερικά των οποίων, δυστυχώς, σημειώθηκαν και απώλειες ανθρώπινων ζωών. Το 2021 η Ελλάδα γνώρισε τη «ΜΗΔΕΙΑ», τις φοβερές πυρκαγιές του καλοκαιριού στα Γεράνεια, την Β. Εύβοια, ακόμα και την Πελοπόννησο, τους σεισμούς στην Ελασσόνα και την Κρήτη, πρόσφατα δε την κακοκαιρία «ΑΘΗΝΑ» και τις πλημμύρες που την συνόδευσαν, για να αναφερθούν μερικές.
Πρόσφατα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος κ. Οικονόμου αναφερόμενος στις καταστροφικές πλημμύρες, ανέφερε: «με το θεό δεν μπορεί να τα βάλει κανείς…δεν μπορούμε να ελέγξουμε τα φυσικά φαινόμενα..». Προφανώς δεν γνωρίζει ούτε το «συν Αθηνά και χείρα κίνει».
Μια ευνομούμενη Πολιτεία οφείλει να έχει αναπτύξει ισχυρούς μηχανισμούς Πρόληψης, αλλά και αποκατάστασης συνεπειών φυσικών καταστροφών. Ο μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας αποκτά στις παρούσες συνθήκες ιδιαίτερη σπουδαιότητα. Μέχρι στιγμής, όμως, τα δείγματα δεν είναι ενθαρρυντικά. Η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη πιστή στις ιδεοληψίες της, «ζαλισμένη» από τις πολιτικές επικοινωνίας και μόνο, διαρκώς αυτοαναιρείται, ψηφίζει νόμους (π.χ. 4662/2020, περί Πολιτικής Προστασίας), τους οποίους δεν εφαρμόζει αναστέλλοντας την εφαρμογή με ΠΝΠ, «στήνει», πρόχειρα και επικοινωνιακά, υπουργεία όπως το Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, χωρίς οργανόγραμμα και σαφείς αρμοδιότητες, ενώ οι συνέπειες των ακραίων φαινομένων επελαύνουν, με σοβαρές συνέπειες περιβαλλοντικές, οικονομικές και κοινωνικές. Γενικά, αντιμετωπίζει το θέμα με προχειρότητα χωρίς σχέδιο, «έτσι χωρίς πρόγραμμα», με σχεδιασμό δεκαετιών και «αδιαφορεί» για τις κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες.
Στις νέες συνθήκες που δημιουργούνται από την κλιματική αλλαγή, όπως αναγνωρίστηκε και στην προπαρασκευαστική σύνοδο για την Διεθνή Συνδιάσκεψη για την Κλιματική Αλλαγή COP26, που θα γίνει στις αρχές Νοεμβρίου, η Πολιτική Προστασία έχει να παίξει σημαντικό ρόλο. Υπενθυμίζουμε ότι, η ΠΠ που ενεργεί με βάση το τρίπτυχο: πρόληψη- ετοιμότητα και αντιμετώπιση – βραχεία αποκατάσταση, με το στάδιο της πρόληψης (αναγνώριση κινδύνου, προετοιμασία, ενημέρωση-εκπαίδευση, μετριασμό επιπτώσεων) είναι καθοριστικό στην εξέλιξη του συμβάντος. Χρειάζεται να ξεπεράσει ιδεοληψίες του παρελθόντος, να υπερβεί ξεπερασμένα δόγματα και επικοινωνιακού χαρακτήρα επεμβάσεις, πολλές από τις οποίες γίνονται εκ των υστέρων, ενώ, καλείται να αποδείξει στην πράξη αποτελεσματικότητα. Κλειδί σε όλα αυτά, είναι ο σωστός και αποτελεσματικός σχεδιασμός εκ των προτέρων και πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της πρόληψης και της έγκαιρης προετοιμασίας.
Εν κατακλείδι, η Πολιτική Προστασίαοφείλει να αναβαθμισθεί ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ, να ανανεωθεί ηυλικοτεχνική υποδομή για αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών με διαφανείς διαδικασίες, να ενισχυθεί σε προσωπικό μέσω ΑΣΕΠ και, παράλληλα, με κυρίαρχο το ρόλο της Επιστήμης και των φορέων της και των πορισμάτων τους, καθώς η εποχή της Κλιματικής κρίσης, που διανύουμε, θέτει υψηλές προτεραιότητες.
Η Χαρά Καφαντάρη βουλευτής Δυτ. Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, αναπληρώτρια τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο. και αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής δήλωσε:
Η 13η Οκτωβρίου έχει ανακηρυχθεί ως «Διεθνής Ημέρα Μείωσης Φυσικών Καταστροφών» από Γ.Σ. του ΟΗΕ το 1989. Φέτος η διεθνής ημέρα είναι εστιασμένη στη Διεθνή Συνεργασία ώστε, να περιοριστούν οι κίνδυνοι και οι απώλειες από καταστροφές, ιδιαίτερα, στις αναπτυσσόμενες χώρες.(International cooperation for developing countries to reduce their disaster risk and disaster losses). Οι φυσικές καταστροφές, συνέπεια και της κλιματικής αλλαγής, «δοκιμάζουν» τις αντοχές συστημάτων. Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα συστήματα υποδομών, Υγείας, μεταφορών, αγροτικής παραγωγής, μεταφοράς ενέργειας κ.α.
Η ανακοίνωση (έκθεση «Άτλαντας) του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO), αναφέρεται σε πενταπλασιασμό των φυσικών καταστροφών (πλημμύρες, καύσωνες, ξηρασία, καταιγίδες, κυκλώνες…) τα τελευταία 50 χρόνια, με πάνω από 2 εκατομμύρια θύματα. λόγω κλιματικής αλλαγής. Προειδοποιεί δε για αναμενόμενη αύξηση του αριθμού των ακραίων μετεωρολογικών, κλιματικών και υδρολογικών φαινομένων και την αναγκαιότητα, βελτίωσης των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, πρόληψης και διαχείρισης των καταστροφών. Ανεξάρτητες δε έρευνες, επιβεβαιώνουν και παρατηρούν χειροτέρευση της κατάστασης κατά 3-19%, ανάλογα με την περίπτωση.
Το 2021 σημειώθηκαν μεγάλες φυσικές καταστροφές, για παράδειγμα πλημμύρες στην Γερμανία και το Βέλγιο, κυκλώνες στον Καναδά και τις Η.Π.Α., ενώ ακόμα εξελίσσεται το φαινόμενο της ηφαιστειακής δραστηριότητας στα Κανάρια νησιά. Το πρώτο εξάμηνο του 2021, υπολογίζεται ότι, οι φυσικές καταστροφές κόστισαν πάνω από 42 δισεκατομμύρια δολλάρια σε ζημιές που δημιουργήθηκαν.
Στη χώρα μας σύμφωνα με το meteo του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών από το 2000 ως σήμερα, τα καιρικά επεισόδια που έχουν προκαλέσει φυσικές καταστροφές με κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις είναι γύρω στα 500, ενώ, δυστυχώς, σημειώθηκαν και απώλειες ανθρώπινων ζωών. Το 2021 στην Ελλάδα είχαμε τη «ΜΗΔΕΙΑ», τις φοβερές πυρκαγιές του καλοκαιριού σε Γεράνεια, Β. Εύβοια, Πελοπόννησο, τους σεισμούς στην Ελασσόνα, την Κρήτη, πρόσφατα δε την κακοκαιρία «ΑΘΗΝΑ» και τις πλημμύρες που την συνόδευσαν.
Η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη όμως, πιστή στις ιδεοληψίες της, «ζαλισμένη» από τις πολιτικές επικοινωνίας και μόνο, διαρκώς αυτοαναιρείται, ψηφίζει νόμους (π.χ. 4662/2020, περί Πολιτικής Προστασίας), τους οποίους δεν εφαρμόζει αναστέλλοντας την εφαρμογή με ΠΝΠ, «στήνει», πρόχειρα και επικοινωνιακά, υπουργεία όπως το Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, χωρίς οργανόγραμμα και σαφείς αρμοδιότητες, ενώ οι συνέπειες των ακραίων φαινομένων επελαύνουν, με σοβαρές συνέπειες περιβαλλοντικές, οικονομικές και κοινωνικές. Γενικά, αντιμετωπίζει το θέμα με προχειρότητα χωρίς σχέδιο, «έτσι χωρίς πρόγραμμα», με σχεδιασμό δεκαετιών και «αδιαφορεί» για τις κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες.
Ο μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας αποκτά στις παρούσες συνθήκες ιδιαίτερη σπουδαιότητα. Το νέο υπουργείο Κλιματικής κρίσης και Πολιτικής Προστασίας καλείται να αποδείξει στην πράξη αποτελεσματικότητα, εστιάζοντας σε πολιτικές ΠΡΟΛΗΨΗΣ, ετοιμότητας και βραχείας αποκατάστασης. Μέχρι στιγμής, όμως, τα δείγματα δεν είναι ενθαρρυντικά.
H Χαρά Καφαντάρη βουλευτής Δυτικής Αθήνας, αναπληρώτρια τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και αντιπρόεδρος της επιτροπής περιβάλλοντος της Βουλής, συμμετέχοντας στην προ σύνοδο της COP 26 στη Ρώμη με αντιπροσωπεία της Βουλής, δήλωσε:
Σημαντική στιγμή στο πλαίσιο της συνεδρίασης στη Ρώμη για το κλίμα (Pre-Cop26), ήταν η αναφορά του γραμματέα της IPU (Μ. Chungong) σχετικά με την απόφαση του ΟΗΕ, η οποία κήρυξε την πρόσβαση σε καθαρό περιβάλλον σανθεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. Πιο συγκεκριμένα στη 48η συνεδρίαση του, το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ αναγνώρισε την πρόσβαση σε ένα καθαρό και υγιές περιβάλλον σαν θεμελιώδες δικαίωμα, επισημαίνοντας με την ιστορική αυτή απόφαση του, το ειδικό βάρος του στον παγκόσμιο αγώνα κατά της κλιματικής αλλαγής και τις καταστροφικές της συνέπειες. Το ψήφισμα το οποίο συζητήθηκε για πρώτη φορά τη δεκαετία του ‘90, δεν είναι νομικά δεσμευτικό, αλλά σίγουρα μπορεί να διαμορφώσει τα διεθνή πρότυπα ως προς την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς και να αποτελέσει ένα ισχυρό μήνυμα αισιοδοξίας για τα κράτη που παλεύουν με τις κλιματικές αλλαγές. Το βλέμμα τώρα στρέφεται προς τα κράτη τα οποία πρέπει να υιοθετήσουν τις κατάλληλες πολιτικές, ώστε το ψήφισμα να τεθεί σε πράξη.
H ανωτέρω δήλωση έγινε δεκτή από τους συμμετέχοντες με ενθουσιασμό. Αρκεί. να μην παραμείνει απλά μια απόφαση.
Η Χαρά Καφαντάρη συμμετέχοντας στη διεθνή συνάντηση, τοποθετήθηκε στη θεματική ενότητα για τις διαπραγματεύσεις, στο πλαίσιο της COP26 και μεταξύ άλλων, αναφέρθηκε στις προειδοποιήσεις του ΟΗΕ σχετικά με τις συνέπειες της κλιματικής κρίσης, καθώς και στους στόχους που έχουν τεθεί με σκοπό τον μετριασμό και την αντιμετώπιση του φαινομένου. Ειδική αναφορά έκανε στην πιο πρόσφατη έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Αλλαγή του Κλίματος (IPCC), η οποία τονίζει την ανάγκη λήψης έκτακτων μέτρων και χρήσης των απαραίτητων μέσων για τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη, αλλά και σε εκθέσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας (FAO), που υπογραμμίζουν ότι το 40% του παγκόσμιου πληθυσμού δεν έχει τα μέσα για μία υγιεινή διατροφή, καθώς και ότι η βιοποικιλότητα επιδεινώνεται σημαντικά σε όλον τον κόσμο. Όπως σημείωσε, οι εκθέσεις αυτές επιβεβαιώνουν την τριπλή απειλή που υφίσταται για τον πλανήτη κλιματική αλλαγή – διατροφική ανασφάλεια και απώλεια της βιοποικιλότητας. Η λύση, υπογράμμισε, είναι η αναγκαιότητα μετάβασης σε νέες οικονομίες, με ριζική αλλαγή των αναπτυξιακών μοντέλων, περιλαμβάνοντας αλλαγή στις καταναλωτικές συνήθειες, τη βιώσιμη παραγωγή ενέργειας και των γεωργικών μεθόδων, την προστασία του περιβάλλοντος και την αποκατάσταση των οικοσυστημάτων. Για την επίτευξη των παραπάνω στόχων, απαιτείται η συνεργασία κυβερνήσεων, επιχειρήσεων και κοινωνίας των πολιτών.
Έχει μεγαλώσει κατά 75% περισσότερο φέτος τον Σεπτέμβριο. Οικουμενική αποδοχή της σύμβασης του Μόντρεαλ ζήτησε η αρμόδια τομεάρχης του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Χαρά Καφαντάρη.
Η τρύπα στο στρώμα του όζοντος στην ατμόσφαιρα, που σχηματίζεται κάθε χρόνο πάνω από τον Νότιο Πόλο, έχει φέτος τον Σεπτέμβριο μεγαλώσει κατά 75% περισσότερο σε σχέση με τις κάθε άλλη χρονιά τέτοια εποχή από το 1979 και είναι πια μεγαλύτερη ακόμη και από την Ανταρκτική.
Κάθε χρόνο, μεταξύ Αυγούστου και Οκτωβρίου, που είναι η εποχή της άνοιξης στο Νότιο ημισφαίριο της Γης, το όζον αραιώνει πάνω από την Ανταρκτική, με την τρύπα να φθάνει στο μέγιστο μέγεθος της από τα μέσα Σεπτεμβρίου έως τα μέσα Οκτωβρίου. Όμως φέτος οι διαστάσεις της είναι οι μεγαλύτερες εδώ και πολλές δεκαετίες, χωρίς να είναι σαφές γιατί αυτό συμβαίνει, σύμφωνα με το «New Scientist» και τη βρετανική «Γκάρντιαν». (δείτε εδώ το θέμα στον Guardian)
Το 2020 η τρύπα είχε φθάσει σε έκταση έως περίπου 24 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα στις αρχές Οκτωβρίου, ενώ φέτος ήδη από την προηγούμενη εβδομάδα έχει ξεπεράσει κατά πολύ αυτό το μέγεθος. Το φαινόμενο παρακολουθείται από τους επιστήμονες της ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Copernicus για την Παρατήρηση της Ατμόσφαιρας (CAMS), οι οποίοι δεν αποκλείουν ότι στις αρχές Οκτωβρίου θα έχει μεγαλώσει κι άλλο.
Το στρώμα όζοντος στη στρατόσφαιρα, σε ύψος 11 έως 40 χιλιόμετρα από την επιφάνεια του πλανήτη, προστατεύει σαν ασπίδα από την επιβλαβή υπεριώδη ηλιακή ακτινοβολία. Χημικές ουσίες όπως οι συνθετικοί χλωροφθοράνθρακες, που χρησιμοποιούνταν κυρίως στα συστήματα ψύξης, είχαν στο παρελθόν συμβάλει σημαντικά στην καταστροφή του όζοντος. Η απαγόρευση αυτών των ουσιών εδώ και αρκετά χρόνια έχει οδηγήσει σε σταδιακή αλλά αργή ανάκαμψη του όζοντος. Πάντως ακόμη και η δημιουργία μιας ασυνήθιστα μεγάλης τρύπας σε μια χρονιά όπως το 2021 δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι έχει σταματήσει η διαχρονική ανάκαμψη του όζοντος.
Χαρά Καφαντάρη για τη 16η Σεπτεμβρίου, Διεθνή ημέρα προστασίας της στιβάδας του Όζοντος: «Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ: Οικουμενική αποδοχή της σύμβασης»
Η Χαρά Καφαντάρη βουλευτής Δυτικής Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, αναπληρώτρια τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο. και αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής δήλωσε:
Η 16η Σεπτεμβρίου έχει ορισθεί από τον ΟΗΕ, ως Διεθνής Ημέρα ΟΖΟΝΤΟΣ. Στόχος της παγκόσμιας ημέρας, η ανάδειξη της τεράστιας οικολογικής σημασίας της στιβάδας του ΟΖΟΝΤΟΣ για την ίδια τη ζωή στον πλανήτη μας.
Η στιβάδα του όζοντος, αποτελεί μέρος της στρατόσφαιρας σε ύψη που κυμαίνονται από 15 έως 35 χιλιόμετρα, και λειτουργεί σαν μια ασπίδα προστασίας, αφού, απορροφά το μεγαλύτερο μέρος (97-99%) της υπεριώδους ακτινοβολίας του ήλιου. Η ζώνη περιέχει όζον περ. 10 ppm, ενώ η κανονική περιεκτικότητα της ατμόσφαιρας είναι της τάξης του 0,3 ppm. Ανακαλύφθηκε το 1913, όμως, το 1976 επιστημονικές παρατηρήσεις διαπίστωσαν ότι, χημικές ενώσεις, όπως οι χλωροφθοράνθρακες, που εκπέμπονται στο περιβάλλον από την βιομηχανία ελαττώνουν την περιεκτικότητα, καταστρέφοντας το όζον. Η Ανθρωπότητα, μέσω των Ηνωμένων Εθνών, προσπάθησαν να αντιστρέψουν την πορεία της μείωσης της στιβάδας του όζοντος και μετά από μακρά διαπραγμάτευση, υπογράφηκε την 16.09.2009 η συμφωνία, που θέτει σε εφαρμογή το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ, για τον περιορισμό της χρήσης χλωροφθορανθράκων. Η Ελλάδα έχει υπογράψει και επικυρώσει τόσο το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ (από το 1998), όσο και την Τροποποίηση του Κινγκάλι (από το 2018) για τον περιορισμό των υδροφθορανθράκων .
Το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ ξεκίνησε σαν μια παγκόσμια συμφωνία για την προστασία της στιβάδας του όζοντος και συνέχισε σαν η πιο πετυχημένη περιβαλλοντική συμφωνία, μέχρι σήμερα, αφού γνώρισε οικουμενική επικύρωση. Οι πρόνοιες του πρωτόκολλου, βέβαια, συμβάλλουν θετικά σε πολλά σημεία όπως: καθυστέρηση της κλιματικής αλλαγής, υποβοήθηση της διατροφικής αλυσίδας και της ενεργειακής απόδοσης, και όπως το θέτει ο ΟΗΕ, «διατηρεί ακόμη και τα εμβόλια δροσερά»!
Χαρά Καφαντάρη 