Η Χαρά Καφαντάρη, Βουλευτής ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Β2 Δυτικού Τομέα Αθήνας, Αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος και Αν. Τομεάρχης Περιβάλλοντος της Κ.Ο. ΣΥ.ΡΙΖ.Α., στην εκπομπή «Τι Λέει ο Νόμος», στο Κανάλι της Βουλής, στις 06/12/2019, συμμετείχε στη συζήτηση για το κυβερνητικό νομοσχέδιο για ΔΕΗ, ιδιωτικοποίηση ΔΕΠΑ και στήριξη ΑΠΕ.

Αναφέρθηκε στο ιστορικό της επιχείρησης, στη διαχρονική προσπάθεια απαξίωσης της και στη διαφορετική οπτική, αντίληψη του ΣΥΡΙΖΑ για τα αγαθά της ενέργειας και των υδάτων, που θα πρέπει να τελούν υπό δημόσιο έλεγχο.

ΧΑΡΟΥΛΑ (ΧΑΡΑ) ΚΑΦΑΝΤΑΡΗ

ΠΡΩΤΟΛΟΓΙΑ

Κύριε Υπουργέ, καλημέρα.

Το θέμα της σημερινής ερώτησης αφορά έναν σημαντικό περιβαλλοντικό ρύπο και έχει σημασία ο θόρυβος, γιατί είναι κάτι το οποίο δεν το συζητάμε αν και ενοχλεί γενικότερα τους ανθρώπους. Είναι ένας σημαντικός περιβαλλοντικός ρύπος στον οποίον είναι εκτεθειμένοι οι περισσότεροι άνθρωποι. Γύρω στο 40% των κατοίκων της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι εκτεθειμένοι σ’ αυτόν τον σημαντικό ρύπο, ο οποίος μαζί με άλλους αέρινους ρύπους κ.λπ. επιβαρύνουν σημαντικά το περιβάλλον.

Μάλιστα, έχει καθιερωθεί σε πανευρωπαϊκό επίπεδο -κι αυτό δείχνει και τη σημασία του- η τελευταία Τετάρτη του Απρίλη κάθε χρόνο να είναι αφιερωμένη στην αντιμετώπιση του συγκεκριμένου ζητήματος, στην αντιμετώπιση του θορύβου.

Κατ’ αρχάς, θα έλεγα ότι με βάση την αξιολόγηση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος για το 2014, ένας στους τέσσερις Ευρωπαίους εκτίθεται σε θορύβους από οδική, σιδηροδρομική, αλλά και πολεοδομική αιτία.

Η ετήσια δε έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία μας ήρθε τον Απρίλιο του 2019, αναφέρεται στην έκθεση για τη χώρα μας -στο σχέδιο «ΕΛΛΑΔΑ», όπως λέει- και περιγράφονται οι αναγκαίες ενέργειες όσον αφορά τον περιβαλλοντικό τομέα και γίνεται μια ειδική μνεία της Οδηγίας 49/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Με την ΚΥΑ του 2012 έχουν θεσμοθετηθεί ως ανώτατα επιτρεπόμενα όρια δεικτών οδικού, σιδηροδρομικού θορύβου οι δείκτες 70 dB, για τη νύχτα, ο νυχτερινός 60 dB, ενώ προβλέπεται μείωση έως και 5 dB με βάση συγκεκριμένες τεκμηριωμένες μελέτες.

Επιπλέον, για την τήρηση των εθνικών υποχρεώσεων στο πλαίσιο της εφαρμογής της Οδηγίας αυτής και κατ’ εφαρμογή της ΚΥΑ του 2006, προκηρύχθηκαν δεκατρείς μελέτες στρατηγικής χαρτογράφησης περιβαλλοντικού θορύβου και εκπόνησης σχεδίων δράσης για πολεοδομικά συγκροτήματα με έτος βάσης το 2013.

Σε ό,τι αφορά τα πολεοδομικά συγκροτήματα που πραγματικά εμπίπτουν στο πεδίο της Οδηγίας, οι στρατηγικοί χάρτες θορύβου και τα σχέδια δράσης πρέπει να αναθεωρηθούν, καθώς έχει περάσει η πενταετία από την εκπόνησή τους.

Επιπλέον, με βάση την έκθεση κατάστασης περιβάλλοντος για την Ελλάδα του 2018, εκκρεμεί η εφαρμογή της Οδηγίας για πολλούς μεγάλους οδικούς άξονες και αεροδρόμια, εκτός από το Ελευθέριος Βενιζέλος, όπου ο στρατηγικός χάρτης θορύβου εγκρίθηκε το 2019. Και βέβαια, όλες αυτές οι αναθεωρήσεις των χαρτών θα πρέπει να πραγματοποιηθούν με βάση νέες μεθόδους αξιολόγησης της Οδηγίας 996/2015.

Ποιος είναι ο σχεδιασμός του Υπουργείου σας, κύριε Υπουργέ, για την εκπόνηση στρατηγικών χαρτών θορύβου και σχεδίων δράσης για μεγάλους οδικούς άξονες και για τα πολεοδομικά συγκροτήματα της χώρας;

 

ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ

Θα συμφωνήσουμε όλοι ότι πρόκειται για έναν σημαντικό περιβαλλοντικό ρύπο, ο οποίος, αν και ενοχλεί, δεν πολυσυζητείται. Έχουμε συνηθίσει την ατμοσφαιρική ρύπανση, άλλου είδους ρύπους, αλλά αυτό δεν πολυσυζητείται, αν και με βάση την Πράσινη Βίβλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 20% του πληθυσμού της Ευρώπης υποφέρει εξαιτίας αυτού και 40% είναι εκτεθειμένο.

Νομίζω ότι θα συμφωνήσουμε όλοι ότι πρέπει να προχωρήσουμε μπροστά. Πρέπει να ολοκληρωθούν αυτά τα οποία έχουν ξεκινήσει, γιατί το πρόβλημα είναι πολύ μεγάλο. Γνωρίζουμε ότι έχουν προκηρυχθεί δεκατρείς μελέτες στρατηγικής χαρτογράφησης του περιβαλλοντικού θορύβου και εκπόνησης σχεδίων δράσης για τα πολεοδομικά συγκροτήματα, με έτος βάσης το 2013.

Όσον αφορά τα πολεοδομικά συγκροτήματα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Οδηγίας 49/2002, οι στρατηγικοί χάρτες πρέπει να αναθεωρηθούν. Έχει περάσει πενταετία. Υπάρχει, όμως, ενεργή πρόσκληση για διαγωνισμό το 2019-2020. Γι’ αυτό θα θέλαμε να μας πείτε σαν Υπουργείο, ποιος είναι ο σχεδιασμός σας για τους χάρτες θορύβου για τα πολεοδομικά συγκροτήματα.

Για τους μεγάλους οδικούς άξονες τώρα, πάλι βάσει της έκθεσης περιβάλλοντος για την Ελλάδα, εκκρεμεί η εφαρμογή της Οδηγίας για αρκετούς μεγάλους άξονες. Ποιοι είναι οι οδικοί άξονες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Οδηγίας; Και ποιος είναι ο σχεδιασμός από το Υπουργείο σας για τους στρατηγικούς χάρτες θορύβου;

Γνωρίζουμε, βέβαια, εδώ ότι ευθύνη έχουν και οι φορείς λειτουργίας. Παραδείγματος χάριν, υπάρχει κάποια επικοινωνία, κάποια συνεννόηση με την «Εγνατία Οδό» για το συγκεκριμένο;

Έρχομαι τώρα σε αεροδρόμια. Πάλι με βάση την έκθεση κατάστασης του περιβάλλοντος, εκκρεμεί η εφαρμογή της Οδηγίας. Θα συμπληρώσω ότι μόνο για το αεροδρόμιο «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ» εγκρίθηκε το 2019 ο στρατηγικός χάρτης θορύβου με σχέδιο απόφασης 19-2-2019.

Υπάρχει κάποιος σχεδιασμός και για τα άλλα αεροδρόμια ή για το νέο αεροδρόμιο, που παραχωρείται στο Καστέλι, παραδείγματος χάρη, της Κρήτης; Παρακολουθείτε την αναγκαιότητα εφαρμογής αυτών των Οδηγιών;

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας προτείνει σημαντικά χαμηλότερες τιμές, συνιστώντας την οριακή τιμή για τη νύχτα στα σαράντα ντεσιμπέλ, με στόχο την προστασία του κοινού, συμπεριλαμβανομένων και των ευάλωτων ομάδων, παιδιά, ασθενείς, χρόνιες παθήσεις κλπ.. Η οριακή τιμή για τη νύχτα, πενήντα πέντε ντεσιμπέλ, η οποία συνιστάται και από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, είναι ένας ενδιάμεσος στόχος για χώρες όπου η κατευθυντήρια γραμμή θορύβου νύχτας δεν μπορεί να επιτευχθεί βραχυπρόθεσμα και όπου οι φορείς χάραξης πολιτικής υιοθετούν σταδιακή προσέγγιση.

Υπάρχει σχεδιασμός, πέραν της εκπόνησης των χαρτών και όλα αυτά που είπαμε πριν, για αναθεώρηση δεικτών νύχτας και εικοσιτετραώρου, με βάση τις κατευθυντήριες γραμμές του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας;

Ευχαριστώ.

 

 

ΧΑΡΑ ΚΑΦΑΝΤΑΡΗ

Επιτρέψτε μου, πριν τοποθετηθώ για το εν λόγω σχέδιο νόμου, επειδή αναφέρατε κάτι κύριε Υπουργέ, σε σχέση με τον ΣΥΡΙΖΑ και τον ιδιωτικό τομέα, θα ήθελα να πω σε συνέχεια των όσων ελέχθησαν από τον συνάδελφό μου πριν ότι μοντέλο συνεργασίας ιδιωτικού και δημοσίου τομέα αποτελεί και ο ΑΔΜΗΕ, διότι εκεί έχουμε μια σημαντική επένδυση μιας μεγάλης κινέζικης εταιρείας γύρω στο 23%, 24%, αλλά η πλειοψηφία του ΑΔΜΗΕ και των δικτύων είναι στο δημόσιο.

Άρα, το ζητούμενο είναι, πώς διασφαλίζονται τα δικαιώματα του δημοσίου και το δημόσιο συμφέρον και πως συνεργάζεται κανείς με καθαρούς, ανοιχτούς όρους με τους ιδιώτες.

Σχετικά με το θέμα που συζητάμε σήμερα, δυστυχώς, ακούσαμε εδώ, την  συνέχεια της καταστροφολογίας για τη Δ.Ε.Η., κάτι το οποίο ξεκίνησε προεκλογικά από τη Ν.Δ., όσο καιρό ήταν ο ΣΥΡΙΖΑ στην κυβέρνηση, εντάθηκε το καλοκαίρι από τον Υπουργό, κ. Χατζηδάκη, και ακούμε σήμερα πάλι τα ίδια. Η κατάσταση δεν ήταν αυτή, η οποία περιγράφτηκε. Δεύτερον, η κυβέρνηση της Ν.Δ. έκανε κάποιες επιλογές όπως να αυξήσει το ηλεκτρικό, κάτι που αρχίζουν να βιώνουν τα νοικοκυριά, οι επιχειρήσεις και οι αγρότες, όταν στα δύσκολα μνημονιακά χρόνια 2012 – 2014 αυξήθηκε 60% η τιμή του ηλεκτρικού, ενώ επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ αντίθετα μειώθηκε 12%. Με το σχέδιο το οποίο έχετε και με την αύξηση των τιμών του ηλεκτρικού, που αρχίζουν να βιώνουν οι Έλληνες πολίτες, κερδίζουν οι ιδιώτες. Οι καταναλωτές φεύγουν από τη Δ.Ε.Η. και πηγαίνουν πιθανόν σε φθηνότερα τιμολόγια. Κάποια στιγμή θα θέλαμε και κάποια συγκεκριμένα στοιχεία σε σχέση με αυτό, ποιοι δηλαδή τελικά ήταν ωφελημένοι.

Σχετικά με το νομοσχέδιο, επειδή είναι δήλωση και του Υπουργού η ιδιωτικοποίηση της Δ.Ε.Η., ξεκινάμε με το ξεθεμελίωμα εργασιακών δικαιωμάτων και σχέσεων. Αυτό ξεκίνησε το καλοκαίρι, πριν κλείσει η Βουλή, με δύο βασικές τροπολογίες που είχαν έρθει τον Αύγουστο από τον κ. Βρούτση για τις αναιτιολογημένες απολύσεις και για τα θέματα των εργολαβικών. Τώρα, μπαίνουν στον πυρήνα των συλλογικών συμβάσεων. Με το εν λόγω σχέδιο νόμου, έχουμε εργαζόμενους δύο ταχυτήτων. Οι καινούργιοι που θα προσλαμβάνονται, δεν θα «ωφελούνται» από τη συλλογική σύμβαση, η οποία ισχύει. Παρακάμπτεται ο ΑΣΕΠ και όλες αυτές οι διαδικασίες, ενώ στο άρθρο 12, που αφορά τα τιμολόγια για τους εργαζόμενους και τους συνταξιούχους της Δ.Ε.Η., καταστρατηγείται η αρχή της συλλογικής σύμβασης. Δηλαδή, η Κυβέρνηση με συγκεκριμένο άρθρο καταργεί κάποια ποσοστά έκπτωσης, κάτι το οποίο προβλέπεται από συλλογικές συμβάσεις. Αυτό είναι βασικό χτύπημα στην αρχή των συλλογικών συμβάσεων, διότι άλλο να γίνει μια διαπραγμάτευση εργαζομένων και επιχείρησης, για να δουν πιθανόν αν χρειάζεται κάποια μείωση στην πτώση και άλλο να έρχεται με Νόμο.  Άρα, λοιπόν, δημιουργείται όλο αυτό το πλαίσιο από την πλευρά της Κυβέρνησης και είναι η αρχή συνολικά για επιχειρήσεις ΔΕΚΟ, για το τι πρόκειται να γίνει από δω και πέρα.

Όσον αφορά την αγορά του αερίου, με τον ν.4602/2019 υπήρχε η ΔΕΠΑ υποδομών, η ΔΕΠΑ δικτύων. Επαναφέρετε τώρα διατάξεις αυτού του νόμου που ψηφίστηκε, όμως από την άλλη μεριά το δημόσιο βγαίνει ουσιαστικά εκτός και από τις δύο αυτές δομές, την ΔΕΠΑ υποδομών και την ΔΕΠΑ δικτύων. Αυτό είναι πολύ σοβαρό. Πώς θα προχωρήσουν οι ιδιώτες σε επενδυτικά έργα στον τομέα του αερίου; Πώς θα επεκταθεί οριστικά σε όλη τη χώρα; Ήδη έχει ξεκινήσει το φυσικό αέριο να φτάσει παντού. Υπάρχει κάποιος σχεδιασμός; Δεν βλέπουμε ούτε εδώ σχεδιασμό, όπως δεν βλέπουμε και κάποιο συγκεκριμένο σχεδιασμό για τη Δ.Ε.Η.. Πώς θα πάμε στην λογική της απολιγνιτοποίησης, που εξήγγειλε ο κ. Πρωθυπουργός, ποιο είναι το σχέδιο; Δεν έχουμε τον νέο σχεδιασμό για την ενέργεια και το κλίμα που εξήγγειλε η κυβέρνηση, αλλά δεν το έχουμε δει ακόμη. Όσο για την απολιγνιτοποίηση, που όλοι θέλουμε για περιβαλλοντικούς λόγους – κλιματική αλλαγή και ανάγκη των καιρών η απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα – ποιος θα πληρώσει αυτή την μετάβαση; Δηλαδή, το κόστος της μετάβασης, την ενεργειακή φτώχεια κ.λπ.;

Υπάρχει και το άρθρο 12 που μιλάει για την τιτλοποίηση των οφειλών της Δ.Ε.Η. που θα πάνε σε ιδιώτες. Τι επιλογές και ποιο κομμάτι θα πάρουν οι ιδιώτες; Μέχρι τώρα μπορεί να υπήρχε μια εταιρεία συνεργαζόμενη, δικηγόροι κ.λπ., αλλά η Δ.Ε.Η. είχε ένα λόγο. Ποιο κομμάτι είναι εκείνο που θα πάει; Μήπως θα πάει το καλό κομμάτι, ρυθμισμένες οφειλές και όλα αυτά; Διότι, υπάρχει ένα θέμα σε σχέση με αυτό και εδώ, θα έρθω να πω ότι έχουμε διακοπές ρεύματος. Κύριε Υπουργέ, η προηγουμένη κυβέρνηση είχε δημιουργήσει ένα ταμείο και είχαν δοθεί 40 εκατ. ευρώ πριν από δύο χρόνια για επανασυνδέσεις κλπ. Τι σκοπεύετε να κάνετε για ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες και ευάλωτους συμπολίτες μας σχετικά με τις διακοπές σύνδεσης; Αυτό το πράγμα το ζητάμε και νομίζω ότι είχαμε κάνει και μια ερώτηση το καλοκαίρι.

Θα κλείσω με ένα θέμα για την τροπολογία και εδώ, είναι θέμα πως έρχονται οι τροπολογίες. Αφορά τη διαδικασία εκκαθάρισης συναλλαγών συμμετεχόντων στην ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας φυσικού αερίου με τους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς, δικτύου διανομής, διαχειριστή ΑΠΕ και εγγυήσεων προέλευσης. Θα έρθω στο άρθρο 4, όπου αναφέρεται ότι ο καθορισμός της προτεραιότητας γίνεται με Υπουργική Απόφαση, ώστε να μελετηθούν, να σταθμιστούν με τον κατάλληλο τρόπο ειδικού χαρακτήρα στοιχεία: Ο περιβαλλοντικός αντίκτυπος, η ενίσχυση της αυτοπαραγωγής, η προώθηση ενεργειακών κοινοτήτων, η εγκατεστημένη ισχύς κ.λπ..

Έχουμε τις ενεργειακές κοινότητες, ένα σοβαρό αξιόλογο νόμο που ψήφισε η κυβέρνηση ΣΥ.ΡΙΖ.Α. και ήδη έχει αρχίσει και αναπτύσσεται και έχουμε ενεργειακές κοινότητες κ.λπ., οι οποίες, όμως, έμπαιναν στο δίκτυο. Τώρα μιλάμε για Υπουργική Απόφαση που θα καθορίζει τη σειρά που θα μπαίνουν οι διάφοροι παραγωγοί; Θα υπάρχει για τις ενεργειακές κοινότητες που έχουν ένα χαρακτήρα και κοινωνικό και τοπικό και μικρού μεγέθους και δίνουν πολλές δυνατότητες και αυτοπαραγωγής κ.λπ., κάποια ιδιαίτερη ρύθμιση; Ευχαριστώ.