Το ιστολόγιο της βουλευτή Β' Αθήνας του ΣΥΡΙΖΑ Χαράς Καφαντάρη
02/06/2022 Σχολιάστε
Ενημερωτικό Δελτίο – Newsletter με τις κοινοβουλευτικές και μη δραστηριότητες (ερωτήσεις στη Βουλή, τοποθετήσεις στην Ολομέλεια και στις Επιτροπές, άρθρα, συνεντεύξεις κ.α.) της Βουλευτή ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Δυτικού Τομέα Αθήνας, Αντιπροέδρου της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος και Αν. Τομεάρχη Πολιτικής Προστασίας της Κ.Ο. ΣΥ.ΡΙΖ.Α. – Προοδευτική Συμμαχία, Χαράς Καφαντάρη, για τον Μάιο 2022.
30/05/2022 Σχολιάστε
30.05.202
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
«ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟ ΣΩΜΑ»
H Χαρά Καφαντάρη σε τοποθέτησή της σήμερα στην επιστημονική ημερίδα της Ένωσης Αξιωματικών Πυροσβεστικού Σώματος με θέμα: KΛΙΜΑΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ Οι νέες προκλήσεις για το Πυροσβεστικό Σώμα και τους εμπλεκόμενος φορείς, επεσήμανε:
«To Πυροσβεστικό Σώμα είναι ένα σώμα με μεγάλη κοινωνική αποδοχή, ένα σώμα που οι πολίτες εμπιστεύονται για τη ζωή τους, τις περιουσίες τους, αλλά και για το πολύτιμο κεφάλαιο της Πατρίδας μας, την πλούσια βιοποικιλότητα και το δασικό μας πλούτο.
Η διοργάνωση ημερίδας για το μείζον ζήτημα της Κλιματικής Αλλαγής-Κρίσης, που αφορά συνολικά την Ανθρωπότητα δείχνει υπευθυνότητα, και σεβασμό στην Επιστήμη και τα σύγχρονα δεδομένα.
Η Ανατολική Μεσόγειος κινδυνεύει ιδιαίτερα από τις συνέπειες της Κλιματικής Αλλαγής συγκριτικά με άλλες περιοχές της Ευρώπης, καθώς η μέση άνοδος της θερμοκρασίας είναι τριπλάσια συγκριτικά με τον πλανήτη και παρατηρείται αυξημένη μείωση των βροχοπτώσεων.
Η αντιπυρική περίοδος ξεκίνησε, τα επιστημονικά δεδομένα και τα στατιστικά στοιχεία του πρώτου τετραμήνου 2022 δείχνουν ότι θα έχουμε δύσκολη περίοδο. Πυρκαγιές πάντα υπήρχαν και θα υπάρχουν, όμως τα ακραία καιρικά φαινόμενα είναι σφοδρότερα και συχνότερα. Απαιτείται συνεργασία, καθώς και αξιοποίηση όποιων επιστημονικών δεδομένων, ως απαραίτητα εργαλεία αποτελεσματικής δράσης του Σώματος. Ο εξοπλισμός δε με σύγχρονα εργαλεία, κύρια στον τομέα της Πρόληψης, είναι καθοριστικής σημασίας.
Η συνεργασία με την Δασική Υπηρεσία πρέπει να είναι συνεχής. Αρκεί βέβαια οι Δασικές υπηρεσίες να στελεχωθούν με προσωπικό.
Επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ τον Απρίλιο του 2019 υπεγράφη μνημόνιο συνεργασίας ΠΣ και ΥΠΕΝ _Δασικές υπηρεσίες. Δυστυχώς η κυβέρνηση ΝΔ άργησε να προχωρήσει τη συγκεκριμένη δράση. Μόλις πρόσφατα την ανακάλυψε… Με βαρύγδουπες δηλώσεις υπουργών.
Το νέο υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, που επικοινωνιακά δημιουργήθηκε από τον κ. Μητσοτάκη, μετά την πλήρη αποτυχία του περσινού καλοκαιριού (1,33 εκατομμύρια στρέμματα καμένης γης) είναι ένα υπουργείο το οποίο στερείται οργανογράμματος. Επίσης χαρακτηρίζεται από αλληλοσυγκρουόμενες αρμοδιότητες με το ΥΠΕΝ (φάνηκε και στον πρόσφατο κλιματικό νόμο). Ο νόμος 4662/2020, σε αδράνεια, με ΠΝΠ 3 μήνες μετά την ψήφισή του και συνεχίζει να παραμένει αδρανής μέχρι σήμερα.
Απαιτούνται προσλήψεις και ενίσχυση του ΠΣ, ομογενοποίηση του προσωπικού, αλλά και αναβάθμιση της Εκπαίδευσης στα σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα.
Χρειάζεται ένα νέο μοντέλο ανάπτυξη και αλλαγής καταναλωτικών προτύπων. Η διάσωση της Ανθρωπότητας από τις συνέπειες της Κλιματικής Αλλαγής πρέπει να είναι πρώτη προτεραιότητα. Να παραδώσουμε ένα βιώσιμο πλανήτη στις επόμενες γενεές.»
TO ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ
28/05/2022 Σχολιάστε
«Ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ επιβεβαιώθηκε όταν προειδοποιούσε, από τον Ιούλιο του 2021 ότι η ακρίβεια έρχεται και στην ενέργεια και ότι κάποιοι κερδίζουν. Η κυβέρνηση δεν ήθελε να το παραδεχτεί. Ο κ. Μητσοτάκης πριν δυο μήνες περίπου είπε ότι θα διερευνήσει αν υπάρχουν υπερέσοδα και έδωσε εντολή στην ΡΑΕ, η οποία είναι μια ανεξάρτητη αρχή!»
H Χαρά Καφαντάρη, Βουλευτής Δυτ. Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ – Π.Σ., Αναπληρώτρια Τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο ΣΥΡΙΖΑ και Αντιπρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, στις 28.05.2022, στον τηλεοπτικό σταθμό «ΑLERT ΤV» και στην εκπομπή «ALERT ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ», σχολίασε την επικαιρότητα και μεταξύ άλλων ανέφερε:
Σχετικά με το ιρανικό ρεσάλτο σε δύο ελληνικά πλοία: H κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη αρχικά πρέπει να απελευθερώσει τους Έλληνες ναυτικούς. Σε διεθνές επίπεδο και με διπλωματικές κινήσεις πρέπει να βλέπουμε αυτά τα γεγονότα. Η εξωτερική πολιτική της χώρας μας πρέπει να τηρεί ισορροπίες, να είναι πολυδιάστατη και να κινείται με βάση τα συμφέροντα της πατρίδας μας. Κανείς δεν πρέπει να μας θεωρεί δεδομένους…
Σχετικά με την ακρίβεια και την ενέργεια: O Α. Τσίπρας και οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ κατέθεσαν τροπολογία με την οποία προτείνεται: Πρώτον, η έκτακτη οικονομική ενίσχυση να παρέχεται στους πολίτες για την κατανάλωση που έχει πραγματοποιηθεί από την 1η Δεκεμβρίου 2021 έως 31η Μαΐου 2022 ανεξάρτητα από την περίοδο έκδοσης των λογαριασμών, δεύτερον την απαγόρευση ρευματοκοπών λόγω μη καταβολής της ρήτρας αναπροσαρμογής και τέλος την ουσιαστική φορολόγηση των υπερκερδών των παρόχων ενέργειας.
Ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ επιβεβαιώθηκε όταν προειδοποιούσε, από τον Ιούλιο του 2021 ότι η ακρίβεια έρχεται και στην ενέργεια και ότι κάποιοι κερδίζουν. Η κυβέρνηση δεν ήθελε να το παραδεχτεί. Ο κ. Μητσοτάκης πριν δυο μήνες περίπου είπε ότι θα διερευνήσει αν υπάρχουν υπερέσοδα και έδωσε εντολή στην ΡΑΕ, η οποία είναι μια ανεξάρτητη αρχή!
O κ. Μητσοτάκης δεν θέλει να πειράξει τα καρτέλ ενέργειας. Στην Ελλάδα οι τιμές του ηλεκτρικού ανέβηκαν έως 80% ενώ στην ευρωπαϊκή ένωση δεν ξεπέρασαν το 25% με 30%.
Ο κ. Μητσοτάκης αν έχει την ενσυναίσθηση και την «ολιστική» θεώρηση, του τι συμβαίνει πραγματικά στην ελληνική κοινωνία τότε πρέπει να προστατεύσει και να διευκολύνει τους έλληνες πολίτες και όχι τους «λίγους». Η ελληνική κοινωνία έχει φτάσει στα όρια της και η ανάγκη πολιτικής αλλαγής γίνεται ολοένα και πιο έντονη.
Σχετικά με τον κλιματικό νόμο: Ένας νόμος που έπρεπε εδώ και πολύ καιρό να είχε ψηφισθεί. Ψηφίσθηκε μόνον από την ΝΔ, ένας νόμος ευχολόγιο, πρόχειρος, κατώτερος των περιστάσεων και μακριά από την κοινωνία και τους φορείς. Το φυσικό αέριο διαπνέει όλο τον κλιματικό νόμο, ενώ πρέπει να προχωρήσουμε σε μια λογική απανθρακοποίησης μέχρι το 2050. Η απολιγνιτοποίηση του κ. Μητσοτάκη αφήνει περιοχές στη Δ. Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη στην τύχη τους, ενώ τα μέτρα για την ηλεκτροκίνηση θίγουν ιδιαίτερα συγκεκριμένους επαγγελματικούς κλάδους, ειδικά τους ιδιοκτήτες ΤΑΧΙ.
Το ΕΣΕΚ (Εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα) που είχε συντάξει ο ΣΥΡΙΖΑ όταν ήταν κυβέρνηση, περιλάμβανε την σταδιακή αποδέσμευσή μας από τον λιγνίτη μέχρι το 2030 και παράλληλη ανάπτυξη των ΑΠΕ, με στόχο πάντα την απανθρακοποίηση, όχι μόνο την απολιγνιτοποίηση.
27/05/2022 Σχολιάστε
Αναδημοσίευση από την :https://www.avgi.gr/
Η πρόσφατη εξέλιξη σχετικά με το γεώτοπο του Παλίγκρεμνου στην Κρήτη, αναδεικνύει για άλλη μια φορά την ανάγκη νομοθετικής προστασίας των γεωτόπων στην Πατρίδα μας. Γεώτοποι ιδιαίτερης γεωλογικής αξίας, δυστυχώς «θυσιάζονται» στην αγορά του τουρισμού, αντί να αποτελούν πόλο έλξης ως μνημεία της Φύσης. Η σημασία της αναγκαιότητας προστασίας του γεωπεριβάλλοντος δεν είναι επαρκώς κατανοητή, ούτε και ευρέως διαδεδομένη. Το θεσμικό πλαίσιο της προηγούμενης δεκαετίας έσπευσε να προστατεύσει το βιοτικό περιβάλλον, το οποίο κινδύνευε από την έντονη ανθρώπινη δραστηριότητα ενώ, λησμονήθηκε το βάθρο όλων των οικοσυστημάτων που είναι το έδαφος.
Η Ελλάδα είναι μία από τις πρωτοπόρες χώρες στην ίδρυση του ευρωπαϊκού δικτύου γεωπάρκων, τα οποία πλέον εντάσσονται επίσημα από τον Νοέμβριο του 2015 κάτω από την αιγίδα της UNESCO. Πέντε περιοχές της Ελλάδας συγκαταλέγονται στα 120 παγκόσμια γεωπάρκα: το απολιθωμένο δάσος της Λέσβου, ο Ψηλορείτης της Κρήτης, η περιοχή της Σητείας, ο Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου, το Εθνικό Πάρκο Χελμού-Βουραϊκού. Τα υπάρχοντα θεσμικά μέτρα προστασίας των γεωτόπων βασίζονται στον ν. 3937/2011. Με τον νόμο αυτό πραγματοποιήθηκε ένα βήμα στην αποσαφήνιση των γεωπεριβαλλοντικών εννοιών και την αποσύνδεση της αξίας τους αμιγώς από την φιλοξενούμενη βιοποικιλότητα. Ο εν λόγω νόμος του 2011 τροποποιώντας προηγούμενα άρθρα του ν. 1650/1986, αν και το συνολικό νομοθέτημα στοχεύει στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, κατηγοριοποίησε προστατευόμενες περιοχές με βάση αντίστοιχες κατηγορίες της Διεθνούς Ένωσης για την Προστασία της Φύσης.
Στο εθνικό σχέδιο για τη βιοποικιλότητα του 2014 για πρώτη φορά δίνεται ο ορισμός του γεώτοπου, ενώ στη διάταξη για τα προστατευόμενα τοπία αναφέρεται η έννοια του γεωπάρκου. Όμως, ολοκληρωμένη προστασία της γεωλογικής κληρονομιάς υπάρχει μόνο αναφορικά με την προστασία των αρχαιολογικών σπηλαίων βάσει του αρχαιολογικού νόμου. Η εθνική νομοθεσία για τα υπόλοιπα σπήλαια, παλαιοντολογικά κατάλοιπα και λοιπές γεωμορφολογικές θέσεις είναι εξαιρετικά ελλιπής και καμία υπηρεσία Υπουργείου ή περιφερειακή δεν αναλαμβάνει την προστασία τους. Σημειώνουμε ότι, στις γεωμορφολογικές θέσεις εντάσσονται και αυτές που προέκυψαν από την ανθρώπινη δραστηριότητα, όπως, τα μεταλλεία, ενώ στον νόμο παρατηρούμε ότι είναι αναγκαίος ο διοικητικός χαρακτηρισμός των γεωτόπων με την περαίωση μιας σειράς εξαιρετικά χρονοβόρων ενεργειών. Δηλαδή, δεν υπάρχει δυνατότητα άμεσης ενεργοποίησης διαδικασιών προστασίας.
Υπάρχει παράλειψη άμεσης προστασίας γεωτόπων, χωρίς την ανάγκη εξακρίβωσης της αξίας τους μέσω διοικητικής πράξης και χωρίς την εξάρτησή τους από το βιοτικό στοιχείο που ενδέχεται να φιλοξενούν, παράλειψη κατηγοριοποίησης, τυποποίησης γεωμορφών και γεωτόπων σε θεσμικό επίπεδο, απουσία συνολικής καταγραφής και αποτύπωσης και έλλειψη συνεργασίας μεταξύ φορέων, απουσία θεσμικού πλαισίου που να προδιαγράφει το είδος των μελετών και τις επιτρεπόμενες επεμβάσεις. Υπάρχει, όμως και η παράλειψη ανάληψης αρμοδιοτήτων από το ΥΠΕΝ, σύμφωνα με την παραδοχή ότι, οι γεώτοποι αποτελούν τμήματα του περιβάλλοντος και βέβαια, υπάρχει αποσπασματική διοικητική κάλυψη από το Υπουργείο Πολιτισμού .Επίσης, υπάρχουν αντικρουόμενοι χωροταξικοί σχεδιασμοί και σημαντικά οργανωτικά προβλήματα υπηρεσιών που έχουν σχέση με αυτό.
Είναι ανάγκη πλέον η δημιουργία ενός θεσμικού πλαισίου με το οποίο θα καθίσταται σαφές ότι η γεωλογική κληρονομιά προστατεύεται ευθέως και άμεσα άνευ ανάγκης διοικητικής αναγνώρισής της ως προστατευόμενης, η καταγραφή και η αποτύπωση σε γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών των γεωτόπων για το σύνολο της χώρας, με συνεργασία κρατικών και ιδιωτικών φορέων. Ήδη το ΕΑΓΜΕ (πρώην ΙΓΜΕ) έχει συμβάλει σημαντικά, με μελέτες για τα γεωπάρκα, που είναι υπό την προστασία της UNESCO σήμερα. Όμως, απαραίτητη κρίνεται και η συμμετοχή λοιπών κρατικών φορέων που διαθέτουν αρχεία, αλλά και ιδιωτικών συλλόγων με αξιόλογο αρχειακό υλικό.
Επίσης, κατά τη διαδικασία της έρευνας πεδίου ο φορέας που θα αναλάβει, πρέπει να στελεχωθεί με προσωπικό με τεχνικές γνώσεις προσέγγισης του φυσικού περιβάλλοντος. Ο κατάλογος που θα δημιουργηθεί να επικυρωθεί νομοθετικά και να ανανεώνεται κατά διαστήματα, ενώ πρέπει να υπάρξει και καθορισμός δραστηριοτήτων, οι οποίες μπορούν να γίνονται εντός των εν λόγω περιοχών. Προτείνουμε να ορισθούν νομοθετικά οι προδιαγραφές για το είδος των μελετών, αλλά και για τις επιτρεπόμενες επεμβάσεις σε συνάρτηση με την προηγηθείσα τυποποίηση των γεωτόπων. Οι προδιαγραφές αυτές δεν πρέπει να αφορούν μόνο τα προστατευόμενα τοπία ή τα μνημεία της φύσης, αλλά όλους ανεξαιρέτως τους γεωτόπους και τα επιμέρους στοιχεία τους άνευ εξάρτησής τους από διοικητική αναγνώριση. Επίσης, προτείνουμε απόπειρα για ενιαία νομοθετική αντιμετώπιση και διοικητική προσέγγιση της προστασίας των γεωτόπων, ώστε να είναι σαφές ποιος φορέας αναλαμβάνει την ευθύνη της φύλαξής τους. Και, βέβαια, πρέπει να υπάρξει άρση της σύγχυσης μεταξύ διοικητικών, ελεγκτικών και εκπαιδευτικών ερευνητικών αρμοδιοτήτων μεταξύ των φορέων και καταβολή κάθε δυνατής προσπάθειας για συνεργασία και σύμπλευση με την πραγμάτωση της προστασίας.
Τα ανωτέρω και κατόπιν κοινοβουλευτικών παρεμβάσεών μας (επίκαιρες ερωτήσεις την 31/5/2016 και 26/9/2017) και με βάση απολογισμό έργου της Επιτροπής προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, συστάθηκε σχετική επιτροπή στο ΥΠΕΝ και κατέληξε σε πόρισμα, το οποίο όμως δεν κατέστη δυνατόν να επικυρωθεί και νομοθετικά στο ελληνικό Κοινοβούλιο.
Απαιτείται να αλλάξει η αντίληψή μας, η αντίληψη της προστασίας του περιβάλλοντος και να τύχουν ίσης προσοχής και σεβασμού τα βιοτικά με τα αβιοτικά στοιχεία της φύσης. Η προστασία των γεωτόπων στην πατρίδα μας λοιπόν, εξακολουθεί να αποτελεί Αίτημα προς επίλυση…
Χαρά Καφαντάρη
γεωλόγος
Βουλευτής Δυτικής Αθήνας
Α’ αντιπρόεδρος επιτροπής Περιβάλλοντος της Βουλής
Αναπληρωτής Τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας ΚΟ ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ
26/05/2022 Σχολιάστε
Αθήνα, 26 Μαϊου2022
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τους κ.κ. Υπουργούς
Περιβάλλοντος και Ενέργειας
Υγείας
ΘΕΜΑ: Μέτρα για αντιμετώπιση της Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης
Τον τρέχοντα μήνα, δόθηκε στην δημοσιότητα η έκθεση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Περιβάλλοντος με τον τίτλο «Air quality in Europe 2021»[1]. Από τα κύρια ευρήματα της έκθεσης αναφέρονται:
Ο Διεθνής Μετεωρολογικός Οργανισμός στην αντίστοιχη έκθεση του[2] διαπιστώνει ότι, το 2020 οι περιορισμοί λόγω της Covid-19 προκάλεσαν μια εφήμερη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης σε πολλές περιοχές του κόσμου και ιδίως σε μεγάλες μητροπόλεις, όμως ταυτόχρονα καταγράφηκε αύξηση ορισμένων ρύπων, επικίνδυνων για την υγεία, των οποίων οι επιπτώσεις στην κλιματική αλλαγή είναι δύσκολο να καθοριστούν. Η έκθεση του WΜO δείχνει ότι σε ορισμένες πόλεις η συγκέντρωση μικροσωματιδίων μειώθηκε έως και κατά 40% κατά τη διάρκεια της καραντίνας, την άνοιξη του 2020, σε σύγκριση με την περίοδο 2015-19. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται και από την αντίστοιχη υπηρεσία (Δ/ΝΣΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ, ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ του ΥΠΕΝ) στην ετήσια έκθεση[3]. Οι εκπομπές σωματιδίων όμως αυξήθηκαν και η ποιότητα του αέρα χειροτέρευσε ξανά, όταν έληξαν τα μέτρα. Μάλιστα, επισημαίνει ότι η αύξηση στην ατμόσφαιρα του μεθανίου ( CH4 ) και των οξειδίων του αζώτου (N2O ) ακολουθεί ραγδαίους ρυθμούς αύξησης.
Είναι γνωστές οι επιπτώσεις στην υγεία που προκαλούνται από την «κακή» ποιότητα του αέρα Για παράδειγμα, στα παιδιά, η ατμοσφαιρική ρύπανση προκαλεί μειωμένη ανάπτυξη και λειτουργία των πνευμόνων, αναπνευστικές λοιμώξεις και επιδεινούμενο άσθμα, ενώ στους ενήλικες, ισχαιμική καρδιοπάθεια και εγκεφαλικά επεισόδια, διαβήτη και νευροεκφυλιστικές καταστάσεις. Επιπλέον, στην ατμοσφαιρική ρύπανση βρίσκει εύφορο έδαφος και ο κορωνοϊός. Επιστημονικές έρευνες σε ΗΠΑ , Ε.Ε. και Κίνα, έδειξαν ότι ο ιός μεταδίδεται με τα εισπνεόμενα αιωρούμενα σωματίδια και συνεπώς όσο μεγαλύτερη είναι η συγκέντρωσή τους στην ατμόσφαιρα μιας πόλης, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος προσβολής.
Τον περασμένο Σεπτέμβριο ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) εξέδωσε νέες κατευθυντήριες[4] οδηγίες για ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα, αυστηρότερες από τις προηγούμενες, επισημαίνοντας ότι, ακόμη και οι χαμηλές συγκεντρώσεις ΡΜ2,5 προκαλούν σημαντικούς κινδύνους για την υγεία. Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Περιβάλλοντος στην τελευταία αναθεώρηση της ως άνω έκθεσης που έγινε την 30.03.2022, συγκρίνοντας τους κανονισμούς που ισχύουν σήμερα και καλύπτουν μόλις το 4-34% (ανά ρύπο) των ευρωπαίων , διαπιστώνει ότι, εάν υιοθετηθούν οι νέες κατευθυντήριες γραμμές του Π.Ο.Υ., η προστασία, πλέον, μπορεί να επεκταθεί και να καλύπτει πολύ μεγαλύτερα ποσοστά των πολιτών, ιδιαίτερα σε ρύπους όπως ΡΜ2,5 (97%), όζον (99%), διοξείδιο του αζώτου (94%) .
Πέραν των παραπάνω να υπενθυμίσουμε ότι, το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Η.Ε. την 08.10.2021[5] διακήρυξε ότι η πρόσβαση σε καθαρό και υγιές περιβάλλον αποτελεί θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα.
Ενώ, η σημαντική συζήτηση για την μείωση των ορίων των ατμοσφαιρικών ρύπων έχει αρχίσει, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μετά από προειδοποίηση του Σεπτεμβρίου 2019 και την μη ικανοποιητική απάντηση της παρούσας Ελληνικής κυβέρνησης, έχει προσφύγει τον περασμένο Οκτώβριο στο ΔΕΕ για παραβάσεις των υποχρεώσεων της και ιδιαίτερα για παράλειψη θέσπισης μέτρων ώστε να μετριαστεί η περίοδος υπερβάσεων οριακός τιμών για τα οξείδια του αζώτου στην πόλη των Αθηνών[6]. Η υπόθεση, βέβαια, αφορά την περίοδο 2010-2014.
Δεδομένου ότι :
– Η ατμοσφαιρική ρύπανση εξακολουθεί να αποτελεί τον μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κίνδυνο για την υγεία στην ΕΕ, ευθύνεται για σχεδόν 350.000 πρόωρους θανάτους ετησίως , και έχει δυσμενείς επιπτώσεις στην Υγεία, στο κλίμα και τα οικοσυστήματα, στο περιβάλλον, στη πολιτιστική κληρονομιά και στην οικονομία.
– Η αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης περιλαμβάνεται στις κορυφαίες προτεραιότητες του σχεδίου ανάκαμψης της ΕΕ.
– Το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών αναγνώρισε ότι η πρόσβαση σε ένα καθαρό και υγιές περιβάλλον αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα, δίνοντας βαρύτητα στην μάχη κατά της κλιματικής αλλαγής, αφού, ελεύθεροι χώροι και οι λύσεις που βασίζονται στη φύση είναι καθοριστικοί παράγοντες για την υγεία και την ευημερία των πολιτών.
Ερωτώνται οι κ.κ. υπουργοί:
Η ερωτώσα Βουλευτής
Καφαντάρη Χαρούλα (Χαρά)
Αβραμάκης Ελευθέριος
Αναγνωστοπούλου Αθανασία (Σία)
Αυγέρη Θεοδώρα (Δώρα)
Αυλωνίτης Αλέξανδρος – Χρήστος
Βαρδάκης Σωκράτης
Βέττα Καλλιόπη
Γιαννούλης Χρήστος
Δρίτσας Θεόδωρος
Ζεϊμπέκ Χουσεΐν
Ηγουμενίδης Νίκος
Θραψανιώτης Εμμανουήλ
Κασιμάτη Ειρήνη ( Νίνα)
Λάππας Σπυρίδων
Μάλαμα Κυριακή
Μαμουλάκης Χαράλαμπος (Χάρης)
Μάρκου Κωνσταντίνος
Μπάρκας Κωνσταντίνος
Παπαηλιού Γιώργος
Παπανάτσιου Κατερίνα
Πέρκα Θεοπίστη ( Πέτη)
Πούλου Παναγιού (Γιώτα)
Σαντορινιός Νεκτάριος
Σκουρλέτης Παναγιώτης (Πάνος)
Σπίρτζης Χρήστος
Συρμαλένιος Νίκος
Τελιγιορίδου Ολυμπία
Τριανταφυλλίδης Αλέξανδρος
Τσίπρας Γιώργος
Φάμελλος Σωκράτης
Φίλης Νικόλαος
Φωτίου Θεανώ
Χρηστίδου Ραλλία
Ψυχογιός Γεώργιος
[1] EEA: Air quality in Europe 2021.
Report no. 15/2021, HTML – TH-AL-21-014-EN-Q – ISBN 978-92-9480-403-7 – ISSN 1977-8449 – doi: 10.2800/549289
[2] WMO: State of the Global Climate 2021, (WMO-No. 1290), 2022
[3] ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ 2020, ΜΑΙΟΣ 2021.
[4] WHO global air quality guidelines. Particulate matter (PM2.5 and PM10), ozone, nitrogen dioxide, sulfur dioxide and carbon monoxide. Executive summary. Geneva: World Health Organization; 2021. Licence: CC BY-NC-SA 3.0 IGO.
[5] https://news.un.org/en/story/2021/10/1102582
[6] https://www.lawspot.gr/nomika-nea/atmosfairiki-rypansi-stin-athina-sto-dikastirio-tis-ee-parapempetai-i-ellada
26/05/2022 Σχολιάστε
Τοποθέτηση της Χ. Καφαντάρη, βουλευτού Δυτ. Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Αναπληρώτριας Τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο ΣΥΡΙΖΑ και Αντιπροέδρου της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, σήμερα 26.05.2022 στην ολομέλεια της βουλής για το σ/ν «Κλιματικός Νόμος»
Ολόκληρη η τοποθέτηση:
ΧΑΡΟΥΛΑ (ΧΑΡΑ) ΚΑΦΑΝΤΑΡΗ:
Κατ’ αρχάς, θα ήθελα να κάνω ένα σχόλιο γιατί ακούσαμε χθες από τον Υφυπουργό, τον κ. Αμυρά, μεγάλες εξαγγελίες περιβαλλοντικές και χαίρομαι που είναι και παρών. Αναφέρθηκε για τις δεσμεύσεις του κ. Μητσοτάκη στη Μασσαλία σχετικά με το 30% της Μεσογείου που πρέπει να γίνει προστατευόμενη περιοχή και δεσμεύτηκε γι’ αυτό και στην Ελλάδα και μάλιστα στο ένα τρίτο από αυτόν τον χώρο δεν θα απαγορεύεται ούτε το ψάρεμα όπως είπατε, απόλυτη προστασία.
Δεσμεύσεις του Πρωθυπουργού, οι οποίες δυστυχώς δεν έχουν προχωρήσει και βέβαια είναι σε αντιδιαστολή και με την ακολουθούμενη πολιτική και για τα ζητήματα των προστατευόμενων περιοχών και όλα τα δεδομένα που έχουμε με την κατάργηση των φορέων διαχείρισης, με το ότι δεν έχει προχωρήσει το θαλάσσιο χωροταξικό και όλα αυτά, τρία χρόνια τώρα.
Και βέβαια, κύριε Αμυρά, αναφερθήκατε και για ένα πρόγραμμα προστασίας θηλαστικών και άλλων έμβιων όντων του θαλάσσιου χώρου, από φάλαινες, από χελώνες κλπ. Δεν είναι κακό αυτό φυσικά, μόνο που θα ήθελα να σας θυμίσω ότι επί κυβέρνησης Σαμαρά το 2013 η χώρα μας απεχώρησε από τη Διεθνή Σύμβαση για τη ρύθμιση της φαλαινοθηρίας. Και όλα αυτά τα οποία αναφέρω αναφέρονται στην επισκόπηση της εφαρμογής περιβαλλοντικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην Έκθεση για την Ελλάδα που έφτασε στο ελληνικό Κοινοβούλιο τον Σεπτέμβρη του 2019. Δηλαδή πέρα από εξαγγελίες, υπάρχουν και έργα. Αυτό θέλω να πω, γιατί οι εξαγγελίες πάντα είναι εύκολες.
Έρχομαι τώρα στο σχέδιο νόμου το οποίο συζητάμε. Πραγματικά είναι γεγονός ότι η παγκόσμια κοινότητα, η ανθρωπότητα θα έλεγα, αντιμετωπίζει το μείζον ζήτημα της κλιματικής κρίσης. Είναι μία πραγματικότητα αυτή. Με βάση και έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Μετεωρολογίας για το 2021 και οι τέσσερις δείκτες της κλιματικής αλλαγής, της κλιματικής κρίσης είναι πολύ οξυμένοι και ως προς τη συγκέντρωση του διοξειδίου του άνθρακα το οποίο έφτασε το ’20 σε ρεκόρ αριθμητικό και συνεχίζεται το ίδιο και το ’21 και βέβαια και δυστυχώς και το ’22.
Πάνω σε αυτό το πλαίσιο ο ΟΗΕ και ο Γενικός Γραμματέας κ. Γκουτιέρες έχει αναφερθεί ότι πρέπει να ληφθούν άμεσα μέτρα, πρώτα απ’ όλα, για την ανάπτυξη των ΑΠΕ, για τη χρήση των νέων τεχνολογιών και της καινοτομίας. Και μάλιστα αναφέρει χαρακτηριστικά ότι οι νέες τεχνολογίες στην ανάπτυξη των ΑΠΕ και την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης πρέπει να είναι δημόσιες, ελεύθερες και προσβάσιμες σε όλους. Αυτό νομίζω ότι είναι πολύ σημαντικό.
Στο πλαίσιο αυτό το γενικότερο της κλιματικής κρίσης συζητάμε σήμερα έναν νόμο, τον κλιματικό νόμο που φέρατε στη Βουλή. Θα έλεγα λοιπόν ότι ένας οραματικός νόμος -γιατί ο κλιματικός νόμος σίγουρα είναι οραματικός και καθορίζει την πολιτική και στην πατρίδα μας και την επόμενη δεκαετία- πρέπει να στοχεύει στο μέλλον. Αλλά αυτό το νομοσχέδιο που φέρατε θεωρούμε ότι είναι κατώτερο των περιστάσεων και των αναγκών ειδικά για την Ελλάδα, που στη Μεσόγειο γνωρίζουμε ότι η κλιματική κρίση είναι ιδιαίτερα οξυμένη και μάλιστα η θερμοκρασία αυξάνεται τρεις φορές παραπάνω απ’ ό,τι σε όλο τον πλανήτη. Καταλαβαίνουμε λοιπόν την κρισιμότητα.
Ένας λοιπόν οραματικός κλιματικός νόμος πρέπει να χαράζει τομεακές πολιτικές σε όλες τις δραστηριότητες και να αφορά όλα τα υπουργεία με συγκεκριμένους στόχους, μεθοδολογία και σχέδιο. Ενδεικτικά αναφέρω το ευχολόγιο το οποίο υπάρχει στο κατατεθέν σχέδιο νόμου, το ευχολόγιο το οποίο υπάρχει σχετικά με τον αγροτικό τομέα και αυτό είναι ένα πάρα πολύ σοβαρό θέμα, όπως και σε άλλους τομείς.
Μάλιστα, θα λέγαμε ότι ο κλιματικός νόμος προϋποθέτει μία ευρεία διαβούλευση με συμμετοχή επιστημονικών φορέων, γιατί χρειάζεται ολιστική επιστημονική διαχείριση της κλιματικής κρίσης, και κοινωνικών φορέων. Και βέβαια αυτό το οποίο έγινε το τελευταίο διάστημα μέχρι να έρθει στη Βουλή δεν θυμίζει αυτή τη διαβούλευση που απαιτείται, άσχετα αν κλήθηκαν τριάντα φορείς στη δεύτερη συνεδρίαση της Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου.
Περιμένουμε αυτόν τον κλιματικό νόμο και δεσμεύτηκε ο κύριος Πρωθυπουργός ότι στην COP26 στη Γλασκόβη θα ήταν έτοιμος, θα είχε κατατεθεί κλπ. Πέρασε πάρα πολύς καιρός. Αλλάξαμε πολλές ημερομηνίες κατάθεσης κλπ και φτάσαμε στο πόνημα που έχουμε μπροστά μας με πολλές αλλαγές από τη διαβούλευση. Εδώ θα ήθελα να πω: Υπάρχει εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα; Έχετε καταθέσει κάποιο. Είναι όμως επικαιροποιημένο και με τις τρέχουσες συνθήκες και τις εξελίξεις οι οποίες υπάρχουν; Είναι κάτι το οποίο το περιμένουμε.
Δεύτερον, ένας κλιματικός νόμος, για να είναι σοβαρός και να μπορεί να υλοποιηθεί, να μην είναι ένα ευχολόγιο γενικότερο, οφείλει να έχει σαφείς αρμοδιότητες ποιος κάνει τι. Εδώ πέρα βλέπουμε και το Υπουργείο Περιβάλλοντος και το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας που εμπλέκονται στο εν λόγω νομοσχέδιο, ιδρύονται πολλές ομάδες, ιδρύονται παρατηρητήρια, διαδικτυακοί τόποι, εθνικό συμβούλιο για την κλιματική αλλαγή, επιστημονική επιτροπή για την κλιματική αλλαγή. Βλέπουμε ασάφειες ως προς τις αρμοδιότητες. Βέβαια, ούτε τον Υπουργό, τον κ. Στυλιανίδη, τον είδαμε χθες. Φαντάζομαι ότι σήμερα θα έρθει, το νομοσχέδιο αφορά και το Υπουργείο του.
Εδώ πέρα πρέπει να τονίσω ότι ακόμα και στους επιστημονικούς φορείς, ειδικά στα άρθρα 26 και 30 με τη δημιουργία των αντίστοιχων δομών που ανέφερα πριν, υπάρχουν αλληλοσυγκρουόμενες αρμοδιότητες. Δεν είναι σαφές δηλαδή ποιος κάνει τι.
Αυτό δε το αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και λοιπά που βλέπουμε συνεχώς να επαναλαμβάνεται ποιο είναι; Εδώ πέρα έχουμε ένα Υπουργείο, το οποίο εσπευσμένα και καθαρά επικοινωνιακά ο κ. Μητσοτάκης ίδρυσε τον Σεπτέμβρη του 2021, μετά την καταστροφή που είχαμε από τις πυρκαγιές -1,4 εκατομμύρια στρέμματα κάηκαν- και αυτό δεν έχει οργανόγραμμα, δεν έχει νομοθετικό πλαίσιο.
(Στο σημείο αυτό χτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού)
Δώστε μου ένα λεπτό ακόμη, κύριε Πρόεδρε.
Ο νόμος του κ. Χαρδαλιά ουσιαστικά δεν χρησιμοποιείται, έχει μείνει στην άκρη και έρχεται αυτό το Υπουργείο και αναλαμβάνει ευθύνες και με βάση το εν λόγω σχέδιο νόμου.
Τώρα έρχομαι στο εξής: Ένας οραματικός νόμος πρέπει να έχει μαζί του την κοινωνία και να είναι για όλη την κοινωνία. Αρνητικό παράδειγμα η διαδικασία απολιγνιτοποίησης. Πόσο ακολουθεί η κοινωνία την ενεργειακή μετάβαση είτε στην Πτολεμαΐδα, στη Δυτική Μακεδονία, είτε στη Μεγαλόπολη, ενώ αυτή τη στιγμή μιλάτε για απολιγνιτοποίηση και μας δένετε όλο και πιο πολύ στο άρμα του φυσικού αερίου, το οποίο έφτασε τον Δεκέμβρη του 2021 στο μείγμα ενέργειας και το 50%!
Ηλεκτροκίνηση: Άλλα μέτρα. Πού είναι τα δημόσια μέσα μαζικής μεταφοράς;
Και έρχομαι στον κλάδο των ταξί που θέλω να αναφερθώ, όπου μεταθέτετε καινούργια ηλεκτρικά ταξί από το 2026, έναν χρόνο παραπέρα από το 2025 που προβλεπόταν. Ερωτήματα: Υπάρχουν σημεία φόρτισης; Τι γίνεται με το σύστημα αυτό;
Δεύτερον, χρηματοδοτικά εργαλεία για τους επαγγελματίες των ταξί. Πρέπει να το τονίσω αυτό, γιατί φοβάμαι ότι στο πίσω άκρο του μυαλού σας είναι μεγάλες εταιρείες να έρθουν και να εξαγοράσουν όλα αυτά τα ταξί, γιατί δεν θα μπορεί να ανταποκριθεί ο μικρός επιχειρηματίας-κάτοχος. Είναι κάτι που έγινε με βάση και με πρόσχημα την ηλεκτροκίνηση και στην Πολωνία. Έχει εφαρμοστεί.
Κλείνω, βέβαια, με το εξής: Δεν υπάρχουν πολιτικές αποθήκευσης ενέργειας -πάρα πολύ σημαντικό- το Ειδικό Χωροταξικό των ΑΠΕ το περιμένουμε ακόμα. Έχετε δυσφημίσει, δυστυχώς, με τις πολιτικές σας τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, έτσι όπως εγκαθίστανται. Και βέβαια, το μεγάλο ζήτημα είναι ότι πάλι υπάρχει ο ιδιωτικός τομέας, οι ιδιωτικές ασφάλειες για σπίτια που χτίζονται σε περιοχές, οι οποίες δεν είναι κατάλληλες, είτε είναι μέσα στα όρια χαρτών κινδύνου πλημμύρας ή δασικές, οι οποίες είναι πολύ επικίνδυνες.
Και κλείνω με το εξής, ότι είναι ένας νόμος που εξυπηρετεί την επικοινωνιακή πολιτική του Πρωθυπουργού κ. Μητσοτάκη και βέβαια, ένας νόμος, ο οποίος δεν θα εφαρμοστεί διότι η Κυβέρνηση η οποία θα κληθεί να εφαρμόσει αυτή την πολιτική που είναι συμβατή με την κλιματική κρίση και τις σύγχρονες παγκόσμιες ανάγκες θα είναι μια δημοκρατική προοδευτική κυβέρνηση με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ.
Ευχαριστώ πολύ.
26/05/2022 Σχολιάστε
Tοποθέτηση της Χ. Καφαντάρη, βουλευτού Δυτ. Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Αναπληρώτριας Τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο ΣΥΡΙΖΑ και Αντιπροέδρου της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, στις 25.05.2022, στην ΕΙΔΙΚΗ ΜΟΝΙΜΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Νέες τεχνολογίες για την προστασία του περιβάλλοντος και του κλίματος. Ειδικότερο ζήτημα η πρόληψη και αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών.
Κυρία Πρόεδρε ευχαριστώ πολύ . Κατά αρχάς να ευχαριστήσω όλους τους εκλεκτούς προσκεκλημένους στην Επιτροπή μας. Δυστυχώς δεν μπόρεσα να είμαι παρούσα διά ζώσης αλλά και διαδικτυακά, παρακολούθησα το μεγαλύτερο κομμάτι της συνεδρίασης. Και με την ιδιότητά μου ως Αντιπροέδρου της Επιτροπής Περιβάλλοντος και Βουλευτού της αξιωματικής αντιπολίτευσης θα χαιρετίσω ιδιαίτερα την κυρία Ατταλίδου τη συνάδελφο από την Κύπρο την οποία έτυχε να έχουμε γνωριστεί στη συνεδρίαση της … στη Μαδρίτη στο τέλος του χρόνου και να μοιραστούμε όλοι μαζί τις κοινές ανησυχίες που έχουμε μιας και δεχόμαστε το πρόβλημα της κλιματικής αλλαγής. Ουσιαστικά πρόκειται για κλιματική κρίση και ότι οι χώρες πρέπει να αναπτύξουν σχέσεις και ειδικά οι χώρες της Ανατολικής μεσογείου που είμαστε όπως με την Κύπρο και λοιπά ή και άλλες χώρες της μεσογείου Ιταλία Μάλτα, Ισπανία που κάναμε και κάποιες συναντήσεις και στη Ρώμη. Πρέπει να έχουμε μια συνεχή επικοινωνία γιατί και με βάση τα στοιχεία του ΟΗΕ και με βάση του παγκόσμιου μετεωρολογικού οργανισμού πραγματικά οι χώρες μας πλήττονται ιδιαίτερα από την κλιματική κρίση. Εδώ πέρα να αναπτυχθεί σε μεγαλύτερο βαθμό και όχι μόνο μεταξύ των εκλεγμένων των αιρετών των βουλευτών αλλά και μεταξύ των κρατών η διπλωματία της κλιματικής κρίσης.
Γιατί, πέραν της αντιμετώπισης του προβλήματος που έχουμε παγκόσμια και πολύ περισσότερο οι χώρες της Μεσογείου, δημιουργούνται και καλές σχέσεις μεταξύ των λαών μας και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό για να αντιμετωπίζουμε μεγάλα ζητήματα παγκόσμια, θα έλεγα. Ευχαριστούμε και τους επιστήμονες που ήταν παρόντες στη σημερινή συνεδρίαση και από την Ευρωπαϊκή Ένωση, που μας έδωσαν κάποια σοβαρά στοιχεία σχετικά με εργαλεία τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, εργαλεία επιστημονικά, δορυφορικά και όλα αυτά τα οποία ακούσαμε.
Το πρόβλημα είναι πάρα πολύ μεγάλο και νομίζω ότι όλοι συμφωνούμε και η κατάσταση του παγκόσμιου κλίματος το 2021, από την έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού, πραγματικά «χτύπησε καμπανάκι» και για τους τέσσερις βασικούς δείκτες της κλιματικής αλλαγής στο 2021. Ένας δείκτης είναι οι συγκεντρώσεις των αερίων του θερμοκηπίου, που έσπασε ρεκόρ το 2020 και με το διοξείδιο του άνθρακα, που έφτασε 413,2 μικροσωματίδια ανά εκατομμύριο, δηλαδή είχαμε 149% αύξηση από την προβιομηχανική εποχή.
Για αυτό το λόγο και σε παγκόσμιο επίπεδο και ο κ. Γκουτιέρες, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ – και θα ήθελα να το πω και νομίζω ότι θα συμφωνήσουμε σε αυτό που αναφέρει – πρότεινε 5 δράσεις, προκειμένου να δοθεί ώθηση στη μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, να τερματιστούν οι επιδοτήσεις για ορυκτά καύσιμα, να τριπλασιαστούν οι επενδύσεις σε ανανεώσιμες, να καταργηθεί η γραφειοκρατία, να διασφαλιστεί ο εφοδιασμός πρώτων υλών για τις τεχνολογίες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και – προσέξτε, αυτό για μένα είναι πολύ σημαντικό – να χαρακτηριστούν αυτές οι τεχνολογίες παγκόσμια δημόσια αγαθά, διαθέσιμα ελεύθερα. Θεωρώ ότι αυτό είναι πολύ σημαντικό.
Τώρα έρχομαι στο θέμα μας. Είχαμε και τον κύριο Υπουργό του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, που ξεκίνησε τη σημερινή συνεδρίαση, που αναφέρθηκε για πρωτοποριακή ενέργεια η δημιουργία Υπουργείου. Εγώ, όμως, θα ήθελα να πω και στους συναδέλφους από τις άλλες χώρες, ότι, ναι, είναι πρωτοποριακή ενέργεια να δημιουργείς ένα Υπουργείο. Το θέμα είναι να έχει συγκεκριμένες αρμοδιότητες, να έχει οργανόγραμμα και, βέβαια, να έχει ένα συγκεκριμένο νομοθετικό πλαίσιο, με βάση το οποίο θα λειτουργεί. Δυστυχώς, αυτό δεν έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα, σχεδόν 9 μήνες από τότε που ιδρύθηκε το συγκεκριμένο Υπουργείο.
Όσο αφορά τη διάσταση της κλιματικής αλλαγής, δυστυχώς, και με το νομοσχέδιο με το οποίο συζητείται και σήμερα στην Ελληνική Βουλή για τον κλιματικό νόμο, ουσιαστικά η διαχείριση της κλιματικής αλλαγής διασπάται σε δύο Υπουργεία, Περιβάλλοντος από τη μια και το νεοσύστατο Υπουργείο με τα χαρακτηριστικά που ανέφερα πριν. Πιστεύουμε ότι δεν είναι αυτή η οποία πρέπει, γιατί ο συντονισμός δεν μπορεί να επιτευχθεί απόλυτα, γιατί η πολιτική προστασία τον κύριο ρόλο τον οποίο έχει να παίξει, πραγματικά, είναι ο συντονισμός δράσεων και σχεδίων και για την αντιπυρική περίοδο και για άλλες φυσικές καταστροφές, τις οποίες, δυστυχώς, και στη χώρα μας βιώσαμε και το χειμώνα.
Θα ήθελα να αναφερθώ ιδιαίτερα όσο αφορά τους επιστημονικούς φορείς, ότι η χώρα μας έχει αξιόλογα πανεπιστήμια, αξιόλογα επιστημονικά ιδρύματα και αξιόλογα ινστιτούτα. Νομίζω είχαμε και το Εθνικό Αστεροσκοπείο εδώ που τοποθετήθηκε. Το ζήτημα, όπως είπε και ο κύριος Υπουργός, είναι να έχω δεδομένα. Τον ακούσαμε στην τοποθέτησή του. Δεδομένα πραγματικά και συντονισμός μπορεί να υπάρξει, γιατί από τα επιστημονικά ιδρύματα και φορείς οι οποίοι υπάρχουν, υπάρχουν δεδομένα. Το θέμα είναι να τα παίρνει υπόψη η πολιτική ηγεσία, να τα ενσωματώνει σε συγκεκριμένες πολιτικές, ούτως ώστε να ακολουθεί σοβαρές και αποτελεσματικές πολιτικές πρόληψης, γιατί το ζήτημα των δασικών πυρκαγιών, όπως είπε και ο κ. Αποστόλου, δεν πρόκειται να σταματήσει, ειδικά στην κλιματική κρίση που βιώνουμε και ειδικά στη Μεσόγειο. Το ζήτημα είναι να είσαι εσύ οργανωμένος σαν Κράτος, ώστε να έχεις το ελάχιστο αρνητικό αποτύπωμα και αποτέλεσμα.
Θα ήθελα να σημειώσω δυστυχώς πέρυσι, κάηκαν στη χώρα μας τον Αύγουστο 1,3 εκατομμύρια στρέμματα γης και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό. Είναι μεγάλο χτύπημα στη βιοποικιλότητα και βέβαια, αυτό το συντονισμένο σχέδιο και το σχέδιο και στην αντιπυρική, η οποία εκτός από το έμψυχο δυναμικό που είναι βασικό, χρειάζονται και τα εναέρια φυσικά όχι μονομερώς να κατευθυνόμαστε στον αεροπυρόσβεση και μόνο. Και βέβαια χρειάζονται και τα εργαλεία πρόληψης, που εκεί έχει να παίξει σημαντικό ρόλο ο επιστημονικός χώρος και στην πατρίδα μας και παντού, όπως και τα εργαλεία τα οποία διαθέτει η Ευρωπαϊκή Ένωση η οποία έχει προχωρήσει πάρα πολύ σε αυτόν τον τομέα.
Δηλαδή, η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης είτε στον τομέα των δασικών πυρκαγιών και μιας αντιπυρικής που ήδη έχει ξεκινήσει, είτε στα θέματα των πλημμυρών ή άλλων φυσικών καταστροφών, είναι να υπάρξει συντονισμός όλων των φορέων και όλων των δεδομένων τα οποία υπάρχουν. Να λαμβάνεται υπόψη η επιστημονική εγκυρότητα, να υπάρχει πολιτική βούληση από την πολιτεία, να υπάρχει επιχειρησιακό σχέδιο το οποίο θα υλοποιεί αυτές τις πολιτικές, ούτως ώστε να έχουμε τα ελάχιστα αν θέλετε δυσμενή αποτελέσματα.
Θεωρώ ότι έγινε μια καλή αρχή σήμερα με την τοποθέτηση και εκπροσώπων από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, και νομίζω κυρία Πρόεδρε ότι αυτό μπορεί να έχει συνέχεια όπως είπατε και εσείς πριν, και με Κοινοβούλια χωρών της Μεσογείου να πάρουμε αυτές τις πρωτοβουλίες ώστε να δημιουργηθεί ένα πλέγμα, ένας σύνδεσμος να το πω έτσι πανευρωπαϊκός αν θέλετε, για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης.
Και να κλείσω με κάτι που είπε χαρακτηριστικά ο κύριος Υπουργός και νομίζω ότι είναι ένα αίτημα σοβαρό, αναφέρθηκε ότι ίσως και 12 μήνες να είναι η αντιπυρική περίοδος στη χώρα μας. Είναι από την 1η Μαΐου επιτρέψτε μου μέχρι τέλος Οκτωβρίου. Πραγματικά, ίσως πρέπει να δούμε κυρία Πρόεδρε και να κάνουμε και μια τέτοια πρόταση να υπάρχει παράταση της αντιπυρικής περιόδου στη χώρα μας, περισσότερους μήνες γιατί τα προβλήματα είναι πάρα πολύ σοβαρά. Αυτά και ευχαριστώ για άλλη μια φορά.
20/05/2022 Σχολιάστε
Τοποθέτηση της Χαράς Καφαντάρη, βουλευτού Δυτ. Αθήνας ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Αναπληρώτριας Τομεάρχης Πολιτικής Προστασίας Κ.Ο ΣΥΡΙΖΑ και Αντιπροέδρου της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής, στις 20.05.2022, στην Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Προστασίας Περιβάλλοντος, «Εθνικός Κλιματικός Νόμος-Μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή».
ΧΑΡΟΥΛΑ (ΧΑΡΑ) ΚΑΦΑΝΤΑΡΗ:
Κύριε πρόεδρε ευχαριστώ. Κατ’ αρχάς θα ήθελα να πω ότι η συζήτηση ενός Κλιματικού Νόμου στο Ελληνικό Κοινοβούλιο είναι κάτι πάρα πολύ σημαντικό. Δεν είναι ένα απλό νομοσχέδιο. Επιτρέψτε μου να πω καθ’ υπερβολή στις σύγχρονες συνθήκες, στις παγκόσμιες συνθήκες της κλιματικής κρίσης, μια συζήτηση για ένα κλιματικό νόμο που περιλαμβάνει όλες τις διαστάσεις της κοινωνικής, οικονομικής ζωής, ίσως είναι ισάξια και μιας συζήτησης για τον Προϋπολογισμό του κράτους. Αν δούμε τι έχει δηλώσει πρόσφατα ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, η μείωση της παραγωγικότητας που συνδέεται με την κλιματική αλλαγή, υπολογίζεται ότι θα οδηγήσει σε απώλειες ύψους 2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων στην παγκόσμια οικονομία μέχρι το 2030. Δυστυχώς, όμως, αν και το περιμέναμε να πω και την αλήθεια αυτό από την Κυβέρνηση, διαχειρίζεται το μείζον αυτό ζήτημα, το εν λόγω σχέδιο νόμου για την κατάρτιση ενός Κλιματικού Νόμου που θα ακολουθεί και δεκαετίες μέσα στην παγκόσμια κρίση και την κλιματική αλλαγή, για άλλη μια φορά επικοινωνιακά. Δυστυχώς – και το λέω ειλικρινά όχι αντιπολιτευτικά -δεν έδωσε καλό δείγμα και ο κύριος Υπουργός, που αυτή τη στιγμή εκπροσωπείται από τον Υφυπουργό, με την τοποθέτηση του μετά την Εισήγηση του Εισηγητή μας. Διότι, επαναφέρει την επικοινωνία στη διαχείριση αυτού του θέματος. Όταν έρχεται να πει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ- Προοδευτική Συμμαχία είναι το κόμμα του λιγνίτη. Συνεχίζει, δηλαδή, την επικοινωνία η Κυβέρνηση, όπως και ο κύριος Μητσοτάκης εδώ και ένα χρόνο. Επικοινωνιακά χειρίζεται το θέμα του κλίματος. Παρουσιάζεται «πράσινος». Θα πούμε παρακάτω τις αντιρρήσεις μας σχετικά με αυτό. Όταν είχε δεσμευτεί επανειλημμένα και τελευταία φορά πριν από την COP26 ότι θα έρθει αυτός ο Κλιματικός Νόμος και ερχόμαστε ένα χρόνο μετά από τις εξαγγελίες.
Σκόπιμα η Κυβέρνηση μπλέκει δύο πράγματα για τον κόσμο που ίσως δεν καταλαβαίνει. Αν και οι περισσότεροι πλέον γνωρίζουν ότι όταν προχωρούμε στην απολιγνιτοποίηση, είμαστε «πράσινοι». Αυτό το οποίο έχει ανάγκη η κοινωνία, η ανθρωπότητα, ο πλανήτης, είναι η πλήρης απανθρακοποίηση και πολιτικές που θα οδηγούν εκεί. Γιατί φαντάζομαι το γνωρίζετε – απευθύνομαι στην Κυβέρνηση – ότι το φυσικό αέριο το οποίο εισάγεται και έφτασε στο μείγμα το ενεργειακό το Δεκέμβρη να φτάνει το 50% περίπου στο ενεργειακό μίγμα της χώρας, είναι ένα ορυκτό καύσιμο. Έχει αρνητικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα, μικρότερο βέβαια από τους λιγνίτες, αλλά έχει. Μέσα όμως από αυτό εξυπηρετούνται συγκεκριμένα συμφέροντα φυσικού αερίου μέσα από αυτή τη βίαιη απολιγνιτοποίηση που επιχειρεί η Κυβέρνηση χωρίς την κοινωνία μαζί. Κάποιοι πραγματικά κερδίζουν.
Σχετικά δε με το ΕΣΕΚ, από το 2018,ο ΣΥΡΙΖΑ είχε καταθέσει εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα. Περιλάμβανε στάδια στη λογική που είπα και πριν απολιγνιτοποίηση και απανθρακοποίηση. Άρα, δεν είναι η πρώτη φορά που έκανε η Κυβέρνηση Μητσοτάκη. Αν και αυτό το ΕΣΕΚ με τις σύγχρονες συνθήκες και τις εξελίξεις του τελευταίου καιρού και με το ενεργειακό πρόβλημα που είναι παγκόσμιο αλλά και στη χώρα μας και έχει ευθύνες η Κυβέρνηση γι’ αυτό να είναι τόσο οξυμένο, χρήζει άμεσης αναθεώρησης.
Έρχομαι, λοιπόν, κύριε Πρόεδρε και λέω τα εξής. Σύμφωνα με τα παγκόσμια στοιχεία για το κλίμα και από τον Παγκόσμιο Οργανισμό, από τον National Oceanic Atmospheric Administration, μια Yπηρεσία σοβαρή των Ηνωμένων Πολιτειών για τους ωκεανούς και την ατμόσφαιρα, το καλοκαίρι 2020 αυξήθηκε η συγκέντρωση διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα και μάλιστα πολύ παραπάνω από τον προηγούμενο χρόνο. Τα στοιχεία, δηλαδή, δείχνουν ότι και μετά τους περιορισμούς του lockdown, λόγω πανδημίας, εξακολουθούν και αυξάνονται οι ρύποι και το διοξείδιο. Πράγματι, όλα έχουν σχέση και με αυτό που λέμε αναπτυξιακό μοντέλο και τι μοντέλο ακολουθείται και ότι χρήζει ανάγκης άμεσης η αλλαγή του αναπτυξιακού μοντέλου, η αλλαγή του καταναλωτικού μοντέλου, η εισαγωγή της διάστασης της κλιματικής κρίσης σε όλες τις πολιτικές. Χρειάζεται ένα νέο μοντέλο αναπτυξιακό με βάση τους 17 στόχους βιώσιμης ανάπτυξης του ΟΗΕ, που και εκεί τοποθετήθηκε ο κύριος Μητσοτάκης «πράσινος» όπως πάντα στο εξωτερικό και στα διεθνή fora. Στη χώρα μας, δυστυχώς, απλά θα έλεγα, επιεικώς «γκρίζα πολιτική».
Η πράσινη αυτή η Κυβέρνηση είχε κάποια επιτεύγματα απολιγνιτοποίηση -ελέχθησαν πολλά και από τον Εισηγητή μας- αλλαγές στο χρονοδιάγραμμα απεξάρτησης, εξάρτηση από το φυσικό αέριο όπως αναφέρθηκα πριν, αποψίλωση δασών συμφωνήθηκε στην COP-26 τερματισμός της αποψίλωσης δασών για το 2030.
Τι όμως γίνεται στη χώρα μας;
Πέρυσι το καλοκαίρι 1,4 εκατομμύρια στρέμματα δάσους και καλλιεργειών κάηκαν. Εσπευσμένα και επικοινωνιακά -και πάλι εδώ η επικοινωνία- δημιουργήθηκε ένα Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, το οποίο περιμένουμε να δούμε φέτος στην αντιπυρική περίοδο θα πώς θα αντιμετωπίσει την κατάσταση. Έχουμε ερωτηματικά πάρα πολλά σχετικά. Στο συγκεκριμένο, κ. Πρόεδρε, θα ήθελα να πω εδώ δημόσια ότι δεν μπορεί τη μέρα που συζητείται ο κλιματικός νόμος να συνεδριάζει η Επιτροπή Περιβάλλοντος με θέμα την αντιπυρική προστασία. Ένα τόσο σοβαρό θέμα. Δεν ξέρω τι ενέργειες μπορείτε να κάνετε εσείς. Είναι και η Πρόεδρος της Επιτροπής μήπως το μεταθέσουμε την επόμενη. Διότι το ένα υπερσκελίζει το άλλο.
Από την άλλη μεριά έχουμε το Ταμείο Ανάκαμψης, μέσα στο οποίο πραγματικά πρέπει οι πόροι να σχεδιαστούν και βέβαια να καλύπτουν αυτό που λέμε ενεργειακή φτώχεια στο βαθμό που απαιτείται. Γιατί όταν μιλάμε για κλιματική μετάβαση, για δίκαιη μετάβαση πρέπει να συμπεριλαμβάνει όλη την κοινωνία. Η αριστερά στην Ευρωπαϊκή Ένωση -και εδώ- οι στόχοι τους οποίους έχει βάλει είναι ιδιαίτερα φιλόδοξοι και για τη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου που για το 2030 εμείς μιλάμε και για 70%. Όμως, με βάση τα στοιχεία της ΕΕ ένας κλιματικός νόμος πρέπει να διευκολύνει το σχεδιασμό, να βελτιώνει την ασφάλεια των επενδύσεων, να ενισχύει την κοινωνική αποδοχή και να προσφέρει μεγάλη διαφάνεια. Η υιοθέτηση και αποτελεσματική εφαρμογή νόμων κλιματικών θέλουν ευρύτερη πολιτική και κοινωνική αποδοχή και πρέπει οι ισχύοντες νόμοι για το κλίμα στην Ευρώπη να απαντάνε στα εξής ερωτήματα:
Τι είναι αυτό που πρέπει να επιτευχθεί;
Οι στόχοι δηλαδή.
Πώς θα γίνει αυτό;
Με τι σχεδιασμό και συγκεκριμένα μέτρα προς εφαρμογή;
Πόσο καλά προχωράμε;
Δηλαδή, παρακολούθηση της προόδου.
Ποιος θα κάνει τις θεσμικές μεταρρυθμίσεις;
Ποιοι θα συμμετέχουν επιστημονικές συμβολές;
Συμμετοχή κοινού στη διαδικασία κλπ.
Υπάρχει ανάγκη, λοιπόν, για ένα δίκαιο και φιλόδοξο κλιματικό νόμο, που θα συμβάλλει στη διατήρηση στον πλανήτη, που θα διαχέει τη διάσταση της κλιματικής αλλαγής σε όλους τους τομείς -το είπαμε και πριν-, ένα κλιματικό νόμο που θα διασφαλίζει και θα συγκεκριμενοποιεί προσπάθειες για τη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Μείζον ζήτημα. Ένα νόμο που θα προστατεύει το φυσικό περιβάλλον και τη βιοποικιλότητα. Και βέβαια, ξέχασα να αναφερθώ αυτό που γίνεται για τη βιοποικιλότητα όταν στο εξωτερικό μιλάμε -και μίλησε και ο κ. Πρωθυπουργός και στη Γαλλία πριν από κάποιους μήνες- ουσιαστικά κατήργησε τους φορείς διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών με σοβαρά ζητήματα και νομοθέτησε ανάλογα και μέσα στις περιοχές Natura βαριές εγκαταστάσεις.
Εδώ, όμως, λέμε ότι πρέπει ο νόμος αυτός να είναι νομικά δεσμευτικός. Οι στόχοι του νομοσχεδίου για την προώθηση των ΑΠΕ είναι ασαφείς. Ακόμα περιμένουμε το Ειδικό Χωροταξικό για τις ΑΠΕ, που έπρεπε τρία χρόνια τώρα να έχει ήδη εκπονηθεί. Δεν αντιμετωπίζονται κοινωνικά ζητήματα, προστασία ευάλωτων και συμμετοχή των πολιτών στην ενεργειακή μετάβαση. Η εξάρτηση από τον λιγνίτη μετατίθεται για μετά το 2028. Είπα για τις παλινωδίες στις ημερομηνίες του Πρωθυπουργού πως εξαγγέλλει την βίαιη απολιγνιτοποίηση και βέβαια αυτό που είπαμε την εξάρτηση από το φυσικό αέριο εξυπηρετώντας 4-5 μεγάλους.
Επίσης, η προστασία της φύσης πρέπει να είναι προτεραιότητα και δεν το βλέπουμε στο νομοσχέδιο. Η Επιστημονική Επιτροπή αναφέρεται μόνο σαν τεχνικός και επιστημονικός σύμβουλος της πολιτείας. Δεν αναφέρονται για την περιβαλλοντική εκπαίδευση συγκεκριμένα βήματα που πρέπει να γίνουν. Για την έμφυλη διάσταση της κλιματικής κρίσης και το θέμα των φύλων και των γυναικών ιδιαίτερα που θίγονται και από την κλιματική κρίση δεν περιλαμβάνει κάποια συγκεκριμένα μέτρα. Παραλείπεται δε το μεγάλο κρίσιμο κεφάλαιο της δίκαιης εργασιακής μετάβασης.
Επειδή κατ΄ άρθρον θα τοποθετηθούμε στην 3η συνεδρίαση της Επιτροπής, εγώ απλά θα ήθελα να πω ότι αυτή η διάσπαση της πολιτικής για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης σε δύο Υπουργεία που, όπως είπα και αρχικά, εξυπηρετεί επικοινωνιακά και μόνον, δημιουργεί ζητήματα. Άλλο Υπουργείο τον μετριασμό, άλλο Υπουργείο την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Συγχρόνως όμως μπαίνουν και θέματα. Στα άρθρα 26 με 30 δημιουργούνται μια σειρά επιτροπές, παρατηρητήρια, συμβούλια, με ασαφείς αρμοδιότητες μεταξύ ΥΠΕΝ και Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης. Αυτό δεν ξέρω πώς θα μπορέσει να συντονιστεί και θα βοηθήσει στην κατεύθυνση που θέλουμε.
Βέβαια από την άλλη μεριά είναι ένα σοβαρό ζήτημα το ότι εισάγονται και άλλες λογικές, οι οποίες πέρα από αυτό το φαίνεσθαι κρύβουν πολλά. Δηλαδή, σε περιοχές υψηλής τρωτότητας να μπορεί να χτίζει κανείς, να δραστηριοποιείται, έχοντας κάνει ένα ασφαλιστήριο συμβόλαιο. Δηλαδή, ούτε τα σχέδια κινδύνων, διαχείρισης πλημμύρας θα λαμβάνονται υπόψιν, ούτε τίποτα. Είναι σαν να μας λέτε ότι νομιμοποιείτε αυτό που ζήσαμε με τον «Ιανό» στο Μουζάκι, πάνω στον ποταμό, παρόχθια, να χτιστεί ένα κέντρο ιατρικό, κέντρο υγείας, το οποίο με τη μεγάλη φυσική καταστροφή, γιατί τη ζούμε και λόγω κλιματικής κρίσης, δεν έγινε τίποτα αν γκρεμιστεί, θα αποζημιωθεί από την ασφαλιστική εταιρεία. Δεν είναι, όμως, αυτή η λογική.
Κατ΄ άρθρον θα τοποθετηθούμε στην 3η συνεδρίαση. Ευχαριστώ.
Oikoniki Pragmatikothta ΟΙΚΟ.ΠΟΛΙ.Σ Aλλέστα
Χαρά Καφαντάρη 