Κλιματική αλλαγή και βιοποικιλότητα

Αναδημοσίευση άρθρου από την Αυγή

http://www.avgi.gr/article/10811/11150069/klimatike-allage-kai-biopoikiloteta

Η εποχή μας σημαδεύεται από τα αποτελέσματα αιώνων κακής διαχείρισης του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων. Ο άνθρωπος εκμεταλλεύτηκε χωρίς περίσκεψη όλες τις δυνατότητες που προσφέρει ο πλανήτης μας, ενώ οι πλουτοπαραγωγικές πηγές του αξιοποιήθηκαν στο έπακρο. Αποτέλεσμα των κακών πρακτικών που εφαρμόστηκαν είναι η κλιματική αλλαγή – κρίση που βιώνουμε σήμερα.

Κλιματικές αλλαγές έχουν σημειωθεί πολλές στο γεωλογικό παρελθόν της Γης. Φυσικές διεργασίες και φαινόμενα οδήγησαν τη Γη σε σημαντικές αλλαγές, που σημάδευσαν ανεξίτηλα την επιφάνεια του πλανήτη. Η επιστημονική πρόοδος των τελευταίων αιώνων, η καταγραφή περιβαλλοντικών και μετεωρολογικών δεδομένων απέδειξαν ότι η σημερινή κλιματική κρίση οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στην ανθρώπινη δραστηριότητα. Από τα μέσα του 19ου αιώνα, όταν άρχισαν οι συστηματικές καταγραφές μετεωρολογικών δεδομένων, παρατηρήθηκε μια συνεχής άνοδος της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη. Τα φυσικά φαινόμενα, οι ηφαιστειακές εκρήξεις και η ακτινοβολία του ήλιου κατά την περίοδο αυτή δεν δικαιολογούν μια τέτοια πορεία. Ο μόνος συσχετισμός που μπορεί να επιδρά είναι η σημαντική αύξηση της συγκέντρωσης των αερίων του θερμοκηπίου στη γήινη ατμόσφαιρα. Το διοξείδιο του άνθρακα στην ατμόσφαιρα από το 1850 μ.Χ. ξεπέρασε το 2017 τα 400 ppm, επίπεδα ρεκόρ για τα τελευταία 2.000.000 χρόνια! Πού οφείλεται η άνοδος αυτή; Μα, απλώς, στην εξάρτηση από τη μαζική χρήση ορυκτών καυσίμων. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΧΑΡΑΣ ΚΑΦΑΝΤΑΡΗ_ΑΠΡΙΛΙΟΣ – ΜΑΪΟΣ 2020

Ενημερωτικό δελτίο – Newsletter με τις κοινοβουλευτικές και μη δραστηριότητες (ερωτήσεις στη Βουλή, τοποθετήσεις στην Ολομέλεια και στις Επιτροπές,  άρθρα, συνεντεύξεις κ.α.) της Βουλευτή ΣΥ.ΡΙΖ.Α.  Δυτικού Τομέα Αθήνας, Αντιπροέδρου της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος και Αν. Τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Κ.Ο. ΣΥ.ΡΙΖ.Α., Χαράς Καφαντάρη, για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο 2020.

ok_

 

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ_ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2020 – ΜΑΙΟΣ 2020

Από την ελαστικότητα εργασίας στην ελαστικότητα της κοινωνίας

Αναδημοσίευση άρθρου της Χαράς Καφαντάρη, βουλευτή ΣΥΡΙΖΑ Δυτικού Τομέα Αθήνας, αντιπροέδρου της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Προστασίας Περιβάλλοντος της Βουλής και αν. τομεάρχη Περιβάλλοντος της Κ.Ο. ΣΥΡΙΖΑ, στην εφημερίδα KONTRA (Κυριακή 31/05).

Οι παραδοσιακές μορφές εργασίας που βασίζονταν στη πλήρη απασχόληση, τα οριοθετημένα επαγγέλματα και την ορισμένη σταδιοδρομία από το βιολογικό κύκλο, σταθερά διαβρώνονται, ιδίως τελευταία, λόγω της επιδημικής κρίσης. Οι μορφές αυτές στοιχειώνονται από μια κοινωνία ανέργων προερχόμενη όχι μόνο από την «εύκολη» δικαιολογία των νέων τεχνολογιών (οι θέσεις εργασίας στους τομείς της οικονομίας ακολουθούν το δρόμο που πήραν αυτές του αγροτικού τομέα, επειδή αυτοματοποιούνται ριζικά και σταδιακά αποσύρονται), αλλά κυρίως από τους θεσμούς και τις πολιτικές που καθορίζουν τη δημιουργία, ή τη κατάργηση θέσεων εργασίας. Γιατί είναι ο διεθνής ανταγωνισμός και οι πολιτικές που μετασχηματίζουν θεμελιωδώς τη φύση της εργασίας. Γιατί μπορεί οι θετικοί ρυθμοί ανάπτυξης να εξασφαλίζουν αύξηση του ΑΕΠ, της ανταγωνιστικότητας και των κερδών, αλλά δεν δημιουργούν αντίστοιχα νέες θέσεις εργασίας.

Η καθοδηγούμενη αυτή τάση ελαστικοποίησης αποτελεί τη βάση των νέων εργασιακών σχέσεων, της προσωρινής και εκ περιτροπής εργασίας και της ημιαπασχόλησης. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι η ευρύτερη κατηγόρια της «ελαστικής εργασίας» παίρνει αυτές τις διαφορετικές μορφές ανάλογα με τις εκάστοτε δημοσιονομικές και εργασιακές ρυθμίσεις.

Το «ελαστικό» εργατικό δυναμικό είναι χωρίς επιδόματα, ασφάλιση και δυνατότητα σταδιοδρομίας, αφού απολύεται και ευκολότερα. Οι αναθέσεις έργου αυξάνονται με ταχείς ρυθμούς υποβοηθούμενες από το διαδίκτυο και αφορούν όλους τους τομείς της οικονομίας.

Έτσι σχηματίζεται ένας θύλακας μόνιμου εργατικού δυναμικού, όπου όμως οι υπερεργολαβίες και οι μετακλητοί σύμβουλοι τείνουν να κυριαρχήσουν. Είναι ευνόητο ότι από την ελαστικότητα αυτή οι εργαζόμενοι είναι οι χαμένοι. Άρα, όσο πιο περιορισμένη είναι η ελαστικότητα και μεγαλύτερη η διαπραγματευτική ισχύς του συνδικαλιστικού κινήματος, τόσο μικρότερη και η μείωση των μισθών και ο περιορισμός των δικαιωμάτων των εργαζομένων. Είναι κοινά παραδεκτό ότι η μερική απασχόληση αποτελεί τη φθηνότερη μορφή ελαστικότητας. Δεν είναι τυχαίο δε ότι η εργοδοσία προτιμά τη χρήση μη κανονικών μορφών απασχόλησης, αφού η προσφυγή στις απολύσεις είναι εύκολη, παράλληλα η νεοφιλελεύθερη οπτική από τη πλευρά της συνιστά ως τη μόνη αποδεκτή μορφή της εργασίας, που δεν αυξάνει το εργατικό κόστος.

Στη χώρα μας, την αύξηση της δομικής ανεργίας (η σχεδόν αποκλειστική εμμονή στους στόχους της νομισματικής πολιτικής) ακολούθησε στα χρόνια των μνημονίων η μείωση των πραγματικών μισθών, η αύξηση των ανισοτήτων και η εργασιακή ανασφάλεια. Με την διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ άρχισαν να ισορροπούν τα πράγματα. Όμως, με την κυβέρνηση της Ν.Δ., η οποία αξιοποιεί την υγειονομική κρίση, οδηγούμαστε με μαθηματική ακρίβεια στην υποαπασχόληση, στη διαίρεση του εργατικού δυναμικού, στην αδήλωτη εργασία και τέλος στη εξαθλίωση  των ήδη περιθωριοποιημένων αγροτών.

Οι κυβερνητικοί κύκλοι, σε πλήρη ιδεολογική ταύτιση με τον ΟΟΣΑ και το ΔΝΤ, υποστηρίζουν ότι η ανεργία, η υποαπασχόληση, οι μισθολογικές ανισότητες η φτώχεια και η κοινωνική πόλωση οφείλονται στη χαμηλής ποιότητας εκπαίδευση και στην ανεπάρκεια του εκπαιδευτικού συστήματος να παρέχει νέες επαγγελματικές δεξιότητες σε μια αγορά εργασίας με «έλλειψη» ελαστικότητας. Στο σημείο αυτό φαίνεται να μη γλυτώνει ούτε το εκπαιδευτικό σύστημα από τα πλοκάμια της ελαστικότητας και όχι τόσο από εκπαιδευτικής πλευράς αλλά από εργασιακής. Ξεκινώντας από την παραδοχή ότι η γνώση δεν τελειώνει ποτέ, άρα ούτε η εκπαίδευση ούτε η κατάρτιση, αφού οι νέες ανάγκες της αγοράς και της τεχνολογίας αλλάζουν αδιαλείπτως τους ορισμούς δεξιοτήτων, προσπαθεί να εισάγει εκπαιδευτικά –εργασιακά ωράρια διαφορετικών ταχυτήτων. Παρά την κοινή αποδοχή για την αδυναμία του εκπαιδευτικού συστήματος, (αν και μελέτες υποστηρίζουν ότι οι μειωμένοι μισθοί των εργαζομένων με χαμηλή εκπαίδευση δεν συνιστούν αιτία μισθολογικής αύξησης των απασχολούμενων με υψηλά  προσόντα) είναι πρόδηλα φανερό ότι η καλύτερη εκπαίδευση θα συνεισφέρει μακροπρόθεσμα στην αύξηση της παραγωγικότητας και την οικονομική ανάπτυξη, παρά στη μείωση της ανεργίας και στη άμβλυνση των μισθολογικών ανισοτήτων. Η εργασία γίνεται πιο ευάλωτη με την άκρατη ελαστικότητα και δεν αφορά μόνο το ανειδίκευτο εργατικό προσωπικό.

Αυτού του είδους αντεργατικές πολιτικές ή καλύτερα οι τόσο «προσφιλείς» σε όλους μας διαρθρωτικές αλλαγές, οδηγούν σε κοινωνικές αναδιαρθρώσεις συμπιέζοντας τους μισθούς και υποβαθμίζοντας τις εργασιακές σχέσεις .Στη παρούσα οικονομική συγκυρία για να ανατρέψει τη πτώση των κερδών η Κυβέρνηση και ιδιωτικά κεφάλαια θέλουν να επιδράσουν μέσα από τη συγκαλυμμένη μορφή της ελαστικότητας περιορίζοντας το εργατικό κόστος, καθώς εντάσσει τις υπερωρίες στο κανονικό ωράριο εργασίας, χωρίς τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, αλλά και να μειώσουν επίσης το κόστος μιας αλυσίδας νέων εργασιών. Τέλος η Κυβέρνηση εξακολουθεί να αλλάζει συνεχώς τις συνθήκες της αγοράς εργασίας, αποδυναμώνοντας έτσι τα συνδικάτα.

Η αύξηση της ελαστικότητας είναι επικίνδυνη, πιέζει αμείλικτα την εργασία και την οδηγεί στα έσχατα όριά της και αφορά μόνο χώρες με υψηλό βιοτικό επίπεδο και υψηλές αποδοχές. Αντιπαραθέτει την ακαμψία της εργασίας στη κινητικότητα του κεφαλαίου, εξαφανίζει τη θεσμική προστασία της εργασίας και αυξάνει την ατομική διαπραγμάτευση, διχάζει τους εργαζόμενους, διχάζει τη κοινωνία και δημιουργεί μια κοινωνία χωρίς κανόνες.

 

ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΣΜΑ

Η ορθολογική διαχείριση απορριμμάτων είναι μια σοβαρή δημόσια υπόθεση. Ειδικά σήμερα, την εποχή της Κλιματικής Κρίσης, η περιβαλλοντική διάσταση της διαχείρισης είναι καθοριστική, ενώ επιδρά σημαντικά και στην δημόσια Υγεία.

Ορθολογική διαχείριση σημαίνει πιστή εφαρμογή αντίστοιχης Οδηγίας της ΕΕ (98/2008) και των σταδίων που προβλέπονται, καθώς και αποφυγή καύσης σύμμεικτων απορριμμάτων.

Ο Εθνικός σχεδιασμός (ΕΣΔΑ) που ψηφίστηκε από την Κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ το 2015 προβλέπει την εφαρμογή όλων των σταδίων, πρόληψη, διαλογή στην πηγή, ανακύκλωση, κομποστοποίηση και βέβαια τελική διάθεση. Ακολούθησαν βέβαια και οι αντίστοιχοι Περιφερειακοί σχεδιασμοί. Η Αττική έχει Περιφερειακό σχεδιασμό (ΠΕΣΔΑ) από το 2016, που στηρίζεται στις γενικές κατευθύνσεις του Εθνικού. Σημειώνουμε ότι ο εν λόγω ΠΕΣΔΑ τελεί υπό αναθεώρηση – επικαιροποίηση εν όψει της νέας προγραμματικής περιόδου ΕΣΠΑ.

Τα σχέδια όμως του νέου Περιφερειάρχη κ Πατούλη οδηγούν σε αντίθετη κατεύθυνση, επαναφέροντας τη λογική φαραωνικών έργων, όχι σε αποκεντρωμένη κατεύθυνση, επανεισάγοντας και τα σχέδια των ΣΔΙΤ.
Παράλληλα, στον πρόσφατα ψηφισθέντα από τη κυβερνητική πλειοψηφία Νόμο 4685/20, που ο ΣΥΡΙΖΑ θεωρεί ‘αντί’ –περιβαλλοντικό, στο άρθρο 92 (Προσωρινή Λειτουργία Σταθμών Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων) αναφέρει :
«Εγκρίνονται οι θέσεις για την προσωρινή λειτουργία εγκαταστάσεων αστικών υποδομών κοινής ωφέλειας και ειδικότερα Σταθμών Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων (ΣΜΑ), στα σημεία όπου ήδη λειτουργούν σήμερα, όπως εμφαίνονται στα τοπογραφικά διαγράμματα και δημοσιεύονται σε φωτοσμίκρυνση στο Παράρτημα ΙΙΙ του παρόντος για τους Δήμους: Αγίων Αναργύρων – Καματερού, Αλίμου, Ασπρόπυργου, Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης, Βριλησσίων, Βύρωνος, Γλυφάδας, Ερμιονίδας, Ζωγράφου, Ηλιούπολης, Κηφισιάς, Μαρκοπούλου Μεσογαίας, Νέας Σμύρνης, Παλαιού Φαλήρου, Παπάγου – Χολαργού, Πειραιά, Περάματος, Περιστερίου, Πετρούπολης, Ραφήνας – Πικερμίου, Σαλαμίνος, Σπάτων – Αρτέμιδος και Νέας Φιλαδέλφειας – Νέας Χαλκηδόνας.

Η προσωρινή λειτουργία επιτρέπεται από τη δημοσίευση του παρόντος έως τον καθορισμό χώρου προοριζόμενου για τη χρήση αυτή είτε με έγκριση ή τροποποίηση ρυμοτομικού σχεδίου, είτε με τροποποίηση ΓΠΣ ή με έγκριση ΤΧΣ και μέχρι τρία (3) έτη. Μετά τη λήξη της προθεσμίας αυτής παύει η προσωρινή λειτουργία του ΣΜΑ. Καθ’ όλη τη διάρκεια της λειτουργίας του ΣΜΑ επιβάλλεται η λήψη όλων των απαραίτητων μέτρων για την αποφυγή της όχλησης, την οπτική απομόνωση με περιμετρικές φυτεύσεις ή περιφράξεις και τη χρήση των βέλτιστων τεχνικών για τη μεταφόρτωση των απορριμμάτων. Για τις ανάγκες της προσωρινής λειτουργίας των ΣΜΑ στους ανωτέρω χώρους, ανεξαρτήτως του ιδιοκτησιακού καθεστώτος αυτών και του τρόπου κτήσης τους, επιτρέπονται οι προσωρινές κατασκευές του άρθρου 21 του ν. 4067/2012 (Α’ 79) «Νέος Οικοδομικός Κανονισμός». Μετά τη λήξη της προθεσμίας ή την με οποιονδήποτε τρόπο παύση της λειτουργίας του ΣΜΑ, ο Δήμος οφείλει εντός ενός (1) έτους να αποκαταστήσει τον χώρο στην αρχική του μορφή. Ειδικά, για τις περιπτώσεις παρόδου του χρονικού διαστήματος των τριών (3) ετών, δεν επιτρέπεται παράταση της προσωρινής λειτουργίας των ΣΜΑ.»
Το άρθρο 92, (άνευ ουσιαστικής διαβούλευσης) στην ουσία χωροθετεί Σταθμούς Μεταφόρτωσης ΣΜΑ και δείχνει ότι το ΥΠΕΝ προσπερνά ακόμα και αποφάσεις του ΣτΕ για παράνομη χωροθέτηση και λειτουργία τους.

Επίσης, με την αιτιολογία της προσωρινής χωροθέτησης προσχηματικά παρακάμπτονται θεσμοθετημένες χρήσεις γης και εγκεκριμένα τοπικά ρυμοτομικά σχέδια, που ρητώς δεν επιτρέπουν τις χωροθετήσεις ΣΜΑ σε συγκεκριμένα οικόπεδα.

Οι Σταθμοί Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων (ΣΜΑ) είναι εγκαταστάσεις όπου λαμβάνει χώρα η μεταφόρτωση των στερεών αποβλήτων από το μέσο συλλογής σε άλλο μέσο μεταφοράς με ταυτόχρονη μείωση του όγκου τους, μέσω κινητής ή μόνιμης εγκατάστασης. Θα μπορούσαν να έχουν οφέλη για ένα δήμο, οικονομικά και συγκοινωνιακά (μείωση δρομολογίων, όγκου απορριμμάτων κλπ.). Στις πόλεις μας όμως, δυστυχώς, άναρχα και χωρίς κανένα σχεδιασμό, χωρίς μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και Επιδημιολογικές Μελέτες, εγκαθίστανται μέσα σε οικιστικούς ιστούς, δίπλα σε σπίτια, υπαίθρια, με βλαβερές αναθυμιάσεις, οσμές, μολύνσεις και κινδύνους για την υγεία, όχι μόνο εργαζομένων και όσων κατοικούν πλησίον, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή.

Και βέβαια, με το να τοποθετείται μπροστά στο ΣΜΑ, ένα Πράσινο Σημείο, δεν συνεπάγεται κάποια περιβαλλοντική αναβάθμιση, ασφάλεια και υγιεινή .

Με επανειλημμένες τοποθετήσεις μας και με άλλους βουλευτές της Δυτικής Αθήνας, όπως και με ερωτήσεις, άρθρα και αναφορές, σημειώνουμε την ανάγκη συνολικού σχεδιασμού για το θέμα της διαχείρισης απορριμμάτων στη περιοχή μας, με βάση τον ισχύοντα ΠΕΣΔΑ.

Οι προτεινόμενες από το νόμο λύσεις είναι προσωρινές και δίνουν μια παράταση στις Διοικήσεις θεωρητικά, για να ολοκληρώσουν το τοπικό σχεδιασμό τους.

Απαιτείται να εφαρμοσθούν αυστηρά οι όροι προσωρινής παραμονής, δηλαδή, η λήψη όλων των απαραίτητων μέτρων για την αποφυγή της όχλησης, η οπτική απομόνωση με περιμετρικές φυτεύσεις, ή περιφράξεις και η χρήση των βέλτιστων τεχνικών για τη μεταφόρτωση των απορριμμάτων.

Απαιτείται άμεσα να προχωρήσουν τα τοπικά σχέδια διαχείρισης στους Δήμους, με βάση τις προβλεπόμενες προδιαγραφές και σεβασμό στο Περιβάλλον και την Δημόσια Υγεία.

 

Χαρά Καφαντάρη
Βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Δυτικής Αθήνας
Αν. Τομεάρχης Περιβάλλοντος και Ενέργειας ΚΟ ΣΥΡΙΖΑ

 

Ο αγωγός EASTMED ένα έργο πρόκληση

Αναδημοσίευση άρθρου της βουλευτή ΣΥΡΙΖΑ Δυτικού Τομέα Αθήνας και αν. τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Κ.Ο. ΣΥΡΙΖΑ, από τα ενθέματα, εφημερίδα «Αυγή» 24.05.2020

 

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι μια οικονομική δύναμη, από τις μεγαλύτερες της υφηλίου. Η οικονομική της ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια βασίζεται στην εισαγωγή ενεργειακών πρώτων υλών. Το 2017 η ΕΕ εξαρτάτο κατά 55% από τις εισαγόμενες ενεργειακές ύλες. Την ίδια χρονιά το ποσοστό εξάρτησης από το εισαγόμενο αργό πετρέλαιο έφθασε το ποσοστό ρεκόρ του 86,7% ενώ η εξάρτηση από εισαγόμενο φυσικό αέριο ήταν 74,3%. Κύριες πηγές τροφοδοσίας είναι η Ρωσία, οι χώρες της Μέσης Ανατολής και του Κόλπου και η Νορβηγία. Πολλές από τις χώρες που προμηθεύουν την Ευρώπη με πρώτες ύλες είτε είναι μακριά, είτε βρίσκονται σε ασταθείς περιοχές. Έτσι, αυξάνεται το κόστος, λόγω των υψηλών ναύλων και ασφαλίστρων. Συγχρόνως αυξάνονται και οι κίνδυνοι, δημιουργώντας σημαντικούς παράγοντες ανασφάλειας στον ομαλό εφοδιασμό.

Η ενεργειακή δίψα της ΕΕ είναι γνωστή. Τα τελευταία χρόνια η ΕΕ προσπαθεί να εξασφαλίσει αφενός την ενεργειακή ασφάλεια της ένωσης και αφετέρου να διαφοροποιήσει ακόμα περαιτέρω την προμήθεια των ενεργειακών ορυκτών, αλλά και των οδεύσεων εφοδιασμού. Μέσα στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και ο αγωγός φυσικού αερίου γνωστού με τον όνομα eastmed.  Όπως τονίζει, χαρακτηριστικά, ένας από τους μεγάλους συμμετέχοντες της κοινοπραξίας «ο αγωγός east-med συνδέει την Ευρώπη με νέες ενεργειακές πηγές».  Μπορεί η συμμετοχή του αγωγού east-med να είναι περιορισμένη στην συνολική κατανάλωση της ΕΕ, αφού μεταφέρει μόνο 10 bcmαπό τα 450 bcm της κατανάλωσης της ΕΕ, αλλά η κατασκευή του, ουσιαστικά, σηματοδοτεί  την διαφοροποίηση των πηγών και των οδεύσεων  προμηθείας φυσικού αερίου στην ΕΕ.

Ο σχεδιασμός είναι για έναν αγωγό μήκους 1900km (1300km υποθαλάσσια  + 600km σε ξηρά.) Τα τμήματα της διαδρομής που ακολουθείται είναι:

  • 200 km υποθαλάσσιου αγωγού από τις ενεργειακές πηγές της Αν. Μεσογείου μέχρι την Κύπρο. Στην Κύπρο θα εγκατασταθεί και σταθμός συμπίεσης για τον έλεγχο της ροής.
  • 700 km υποθαλάσσιου αγωγού από Κύπρο μέχρι την ανατολική άκρη της  Κρήτης, όπου θα εγκατασταθεί και άλλος σταθμός συμπίεσης.
  • 400 km υποθαλάσσιου αγωγού που θα συνδέει την Κρήτη με την ηπειρωτική Ελλάδα &
  • 600 km χερσαίου  αγωγού που θα διασχίζει την ηπειρωτική Ελλάδα μέχρι την Θεσπρωτία. Ο σταθμός συμπίεσης εδώ θα είναι το σημείο σύνδεσης με τον αγωγό Poseidon που θα μεταφέρει το φυσικό αέριο στην Ιταλία.

Στην Ανατολική Μεσόγειο θα διασχίζει το βαθύτερο σημείο 3,544 m του Αιγαίου Πελάγους, ενώ ο αγωγός θα είναι αγκυρωμένος στα πρανή της ηπειρωτικής κατωφέρειας σε βάθος περίπου 3.000 m. Αποτελεί ένα τεχνικό σχέδιο πρόκληση, αφού πρόκειται για ένα από τους μεγαλύτερους αγωγούς παγκοσμίως. Τεχνικά, είναι ο μεγαλύτερος, σε μήκος,  αγωγός φυσικού αερίου.  Είναι επίσης ένας από τους πολύ λίγους αγωγούς πετρελαίου ή φυσικού αερίου που θα βρίσκεται σε τέτοια, μεγάλα, βάθη θαλάσσης. Η σύγκριση του κόστους κατασκευής ενός τέτοιου αγωγού με άλλους αγωγούς που κατασκευάζονται τώρα, δεν είναι δικαιολογημένη. Για παράδειγμα ο αγωγός nordstream2 που θα εφοδιάζει την κεντρική Ευρώπη με ρωσικό φυσικό αέριο, θα διασχίζει την Βαλτική θάλασσα. HΒαλτική είναι,  και αυτή, μια κλειστή θάλασσα, μέσου βάθους 55 μέτρων με μέγιστο βάθος τα 459 μέτρα. Ο αγωγός nordstream2 θα κατασκευαστεί ή θα αγκυρωθεί  σε βάθη 15-210 μέτρων.

Στην Ανατολική Μεσόγειο, δεν έχει αρχίσει η παραγωγή φυσικού αερίουπου θα τροφοδοτεί τον αγωγό. Μόλις τον Δεκέμβριο του 2019 η Noble ανακοίνωσε την έναρξη εργασιών στο κοίτασμα Λεβιάθαν. Στα υπόλοιπα κοιτάσματα Κύπρου και Ισραήλ, που μέχρι σήμερα σχεδιάζεται να τροφοδοτούν των αγωγό, δεν έχουν αρχίσει ακόμα οι εργασίες εξόρυξης.

Η κατασκευή ενός τέτοιου έργου, όπως ο αγωγός eastmed, έχει προφανή γεωστρατηγικά πλεονεκτήματα για την Ελλάδα, αφού αμφισβητεί την αποκλειστικότητα της Τουρκίας σαν πύλη εισόδου φυσικού αερίου στην Ευρώπη.  Δεν σταματά βέβαια στην υπογραφή μιας σύμβασης καλών προθέσεων. Χρειάζεται την προώθηση λύσεων σε πολύ σημαντικά θέματα:

Τεχνικά προβλήματα:Τα μεγάλα βάθη αγκύρωσης του αγωγού σε σημεία της διαδρομής, απαιτεί την ανάπτυξη όλων των διαθέσιμων τεχνικών δυνατοτήτων   των κατασκευαστικών οίκων. Η γεωλογία της περιοχής, με την αυξημένη ηφαιστειότητα και σεισμικότητα των περιοχών που διανύει ο αγωγός, το ωκεανογραφικό καθεστώς, όπως η ύπαρξη θαλάσσιων ρευμάτων, ρευμάτων θολερότητας ή ακόμα και ρευμάτων αγωγιμότητας, προσθέτουν ιδιαίτερα προβλήματα. Ενδεικτικά αναφέρονται: τα ρεύματα θολερότητας (υποθαλάσσιες κατολισθήσεις) αποτελούν τον κύριο κίνδυνο καταστροφής υποθαλάσσιων καλωδίων και υποθαλάσσιων αγωγών, ενώ η αυξημένη αλατότητα της Ανατολικής Μεσογείου (3,8% μεγαλύτερη από του Ατλαντικού) δημιουργούν επιπρόσθετα τεχνικά προβλήματα. Η επιλογή κατάλληλων υλικών υψηλής αντοχής στην διάβρωση Θα πρέπει να ληφθεί υπόψη.

Χρηματοδότηση:Η εξασφάλιση της χρηματοδότησης είναι από τα πιο σημαντικά προβλήματα. Αν και το έργο έχει συμπεριληφθεί στον κατάλογο των PCI (έργα κοινού ενδιαφέροντος της ΕΕ) η συνέχεια της χρηματοδότησης δεν είναι εξασφαλισμένη και εκφράζονται πολλές αμφιβολίες ακόμα και από τον φιλοκυβερνητικό τύπο. Υπενθυμίζεται ότι, το 2021 αναμένεται να σταματήσει η χρηματοδότηση έργων ορυκτών καυσίμων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.

Γεωπολιτικά:Είναι σαφές ότι το έργο έχει μεγάλη γεωπολιτική και γεωστρατηγική σημασία, αναβαθμίζοντας τον ρόλο της Ελλάδας στην περιοχή, καθιστώντας την, μαζί με τα άλλα έργα που γίνονται (αναβάθμιση Ρεβυθούσας, σταθμός αερίου στην Αλεξανδρούπολη, ελληνοβουλγαρικός αγωγός διπλής κατεύθυνσης κλπ), σαν σημαντικό ενεργειακό κόμβο στην Νότια Ευρώπη. Η σημασία του αγωγού  eastmed δεν είναι σημαντική μόνο για την Ελλάδα αλλά για την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, αφού βγάζει από την ενεργειακή απομόνωση την Κύπρο. Βέβαια μένουν ανοικτά προβλήματα, όπως ο καθορισμός της ΑΟΖ του κράτους της Παλαιστίνης και του Λιβάνου, η βελτίωση των σχέσεων Ισραήλ- Αιγύπτου για τα οποία πρέπει να συνεχιστούν οι επαφές και οι συζητήσεις,

Διεθνείς συμβάσεις και διασυνοριακά προβλήματα:Το έργο βρίσκεται μέσα στις θάλασσες της Ελλάδας, του Ισραήλ και της Κύπρου. Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις ενός τέτοιου έργου δεν αφορούν ένα μόνο κράτος αλλά έχουν διασυνοριακή επιρροή. Πέρα από την πλήρη εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας είναι αναγκαίο να εφαρμοσθεί πλήρως τόσο η διεθνής όσο και η ευρωπαϊκή νομοθεσία. Σε αντίθεση με άλλες χώρες, η χώρα μας έχει υπογράψει και επικυρώσει σημαντικές διεθνείς συνθήκες όπως εκείνη του Δικαίου της Θάλασσας και έχει ενσωματώσει στο Εθνικό δίκαιο και την οδηγία 30 της ΕΕ, για την εκπόνηση μελετών και σχεδίων περιβαλλοντικής προστασίας από τις υπεράκτιες εξορύξεις υδρογονανθράκων. Όμως, αν και έχει υπογράψει την σύμβαση της Βαρκελώνης για την προστασία της Μεσογείου, όπως αναφέρεται σε σχετική έκθεση της ΕΕ, τον Σεπτέμβριο του 2019,  δεν έχει επικυρώσει ορισμένα πρωτόκολλά της όπως,  τα πρωτόκολλα 7 για την βιοποικιλότητα και τις ειδικά προστατευόμενες περιοχές, 8 για τις υπεράκτιες δραστηριότητες και 9 για την ολοκληρωμένη διαχείριση παράκτιων ζωνών. Επίσης, στην ίδια έκθεση αναφέρεται ότι δεν έχει επικυρωθεί το πρωτόκολλο για τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση της σύμβασης του Espoo. Σύμφωνα με αυτήν εγείρονται σημεία γνωστοποίησης και δημόσιας, ίσως και διεθνούς, διαβούλευσης όταν ένα έργο έχει διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Η κλιματική κρίση που βιώνουμε σήμερα βάζει νέα δεδομένα και πολιτικές. Οι νέες απαιτήσεις βάζουν νέους κανόνες και κατευθύνσεις με  κύρια προσπάθεια να γίνεται στην κατεύθυνση της μείωσης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.Η απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα είναι ένας στόχος στο πλαίσιο της νέας Πράσινης συμφωνίας της ΕΕ. Η μεταβατική εποχή στην πορεία προς τη νέα πραγματικότητα μηδενικών εκπομπών άνθρακα θεωρεί ως  κύριο καύσιμο μετάβασης το φυσικό αέριο.  Όπως αναφέρεται και παραπάνω το έργο του αγωγού μεταφοράς φυσικού αερίου eastmed έχει εξαιρετική συμβολή στην γεωπολιτική αναβάθμιση της χώρας μας και της περιοχής συνολικά. Η επικύρωση από  μέρους μας της σχετικής σύμβασης, ανοίγει δρόμους για την περιφερειακή  και διεθνή συνεργασία. Η ευκαιρία αυτή δεν πρέπει να αφεθεί στην τύχη της και τελικά ο αγωγός να ανοίξει τους δρόμους για την εδραίωση  πολύπλευρης συνεργασίας και ειρηνικής συνύπαρξης των λαών της περιοχής.

 

«Φιλικό αναπτυξιακό περιβάλλον, με καταστροφή του περιβάλλοντος;»

Αναδημοσίευση άρθρου της Χ. Καφαντάρη, tvxs.gr, 30.04.2020

Αυτές τις ημέρες συζητείται στη Βουλή νομοσχέδιο με τίτλο «Εκσυγχρονισμός περιβαλλοντικής νομοθεσίας, ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία των Οδηγιών 2018/844 και 2019/692 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και λοιπές διατάξεις».

Η βιασύνη από την πλευρά της Κυβέρνησης για τη συζήτηση του ν/σ είναι μη αιτιολογημένη. Δεν λαμβάνει υπ’ όψη αντιδράσεις Δικτύων Φορέων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών, Προέδρων, εργαζομένων, Επιστημονικών Τμημάτων Πανεπιστημίων, Περιβαλλοντικών Οργανώσεων και Κομμάτων, ούτε σοβαρές ενστάσεις, κριτική και προτάσεις. Ανάγνωση του υπολοίπου άρθρου

«Να αποσυρθεί το «αντιπεριβαλλοντικό» νομοσχέδιο του κ. Χατζηδάκη»

Αναδημοσίευση άρθρου Newsique.gr, 23.04.2020
Η κυβέρνηση, εν μέσω πανδημίας και σε μια Βουλή που υπολειτουργεί, σκοπεύει να καταθέσει άμεσα νομοσχέδιο με τίτλο «Εκσυγχρονισμός Περιβαλλοντικής Νομοθεσίας». Αδιαφορεί για τις αντιδράσεις κομμάτων, περιβαλλοντικών οργανώσεων, πανεπιστημιακών τμημάτων, ΦΔΠΠ, που ζητούν ουσιαστική διαβούλευση και απόσυρση του νομοσχεδίου.

Η Κυβέρνηση με το εν λόγω νομοσχέδιο παραβλέπει Συνταγματικές διατάξεις, Ευρωπαϊκές οδηγίες και Διεθνείς συμβάσεις, ενώ αποκαλύπτεται το πραγματικό «αντιπεριβαλλοντικό» της πρόσωπο, πέρα από τις βαρύγδουπες «πράσινες» δηλώσεις του κ. Χατζηδάκη.

Με το προτεινόμενο νομοσχέδιο, επιχειρούνται αλλαγές και ανοίγει ο δρόμος για εκπτώσεις στην περιβαλλοντική νομοθεσία, όπως στην διαδικασία Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης, στην χωροθέτηση ΑΠΕ, στην διαχείριση των Προστατευόμενων Περιοχών, στους δασικούς χάρτες και στις οικιστικές πυκνώσεις, καθώς και στην διαχείριση των αποβλήτων.

Οσον αφορά στους Φ.Δ.Π.Π . (Φορείς Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών), οι οποίοι θα ελέγχονται απόλυτα και κεντρικά από το ΥΠΕΝ, καταργείται η αυτοτέλεια τους, καταργείται η συμμετοχή εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης και τοπικών φορέων στα διοικητικά τους όργανα, ενώ υποβαθμίζεται ο ρόλος τους στην τοπική ανάπτυξη.

Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται διατάξεις που δεν συνάδουν με την απόλυτη προστασία της Φύσης.

Προβλέπονται κτήρια, δρόμοι και «κατασκευές δικτύων υποδομής και εγκαταστάσεων κοινής ωφέλειας, μετά των παραρτημάτων αυτών -υπέργειων και υπόγειων». Επιχειρείται να εισαχθούν ανάλογες διατάξεις σε όλες τις κατηγορίες προστατευόμενων περιοχών όπως, σε ζώνες Προστασίας της Φύσης και σε ζώνες Διαχείρισης Οικοτόπων και Ειδών. Ουσιαστικά, με μια τυπική διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης μπορούν να γίνονται έργα, πιθανά και σε δυσαρμονία με τη χλωρίδα και τη πανίδα.

Προωθείται η αλόγιστη επέκταση των ΑΠΕ, χωρίς κανένα σχεδιασμό, νομιμοποιούνται τα αυθαίρετα εντός δασικών εκτάσεων και κατά περίπτωση εντός υγροτόπων και ρεμάτων. Επανέρχονται παλαιά σχέδια ανορθολογικής διαχείρισης απορριμμάτων και δεν λαμβάνονται μέτρα υποβάθμισης των ρεμάτων.
Το νομοσχέδιο επεμβαίνει στη διαδικασία αξιολόγησης και ελέγχου των Μελετών Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ), εκχωρώντας τον έλεγχο σε ιδιώτες, επιβάλλοντας ασφυκτικές προθεσμίες για γνωμοδοτήσεις στις δημόσιες υπηρεσίες. Περιορίζεται η διαφάνεια, τη στιγμή που ο πιστοποιημένος αξιολογητής των ΜΠΕ, θα πληρώνεται από τον φορέα του έργου…για να διευκολύνει την περιβαλλοντική αδειοδότηση και να την επιταχύνει.

Στην εποχή της Κλιματικής Αλλαγής και με την τρέχουσα υγειονομική κρίση του covid 19,η προστασία του Περιβάλλοντος και η διατήρηση της Βιοποικιλότητας δεν μπορούν να θυσιάζονται σε εφήμερα οικονομικά -δήθεν αναπτυξιακά συμφέροντα, αλλά να είναι στο επίκεντρο κάθε υλοποιούμενης Πολιτικής.
Για όλα τα ανωτέρω, το νομοσχέδιο αυτό ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΙ.

Χαρά Καφαντάρη, Βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Δ. Αθήνας. Αν. Τομεάρχης Περιβάλλοντος

Χ. Καφαντάρη στο newsique: Να αποσυρθεί το «αντιπεριβαλλοντικό νομοσχέδιο του κ. Χατζηδάκη

 

«Κοροναιός και ατμοσφαιρική ρύπανση οδηγούν σε ένα άλλο μοντέλο ανάπτυξης»

Αναδημοσίευση άρθρου tvxs, 13.04.2020

Αναμφίβολα η χώρα, η Ευρώπη και ο κόσμος όλος βρίσκεται μέσα στην δίνη μιας άνευ προηγουμένου υγειονομικής κρίσης. Τουλάχιστον, μετά το τέλος του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου η ανθρωπότητα, σε παγκόσμιο επίπεδο, δεν γνώρισε μια ανθρωπιστική κρίση, τέτοιου μεγέθους. Πολλά μέτρα παίρνονται, άλλα σωστά, άλλα σε λάθος κατεύθυνση και ακόμα, ίσως περισσότερα να χρειάζεται να παρθούν. Πολλά έχουν δημοσιευθεί και, βέβαια, πολλά πρέπει να γραφτούν στο εγγύς μέλλον.

Από τα λιγότερο γνωστά θέματα των ημερών είναι οι επιπτώσεις της πανδημίας στην περιβαλλοντική κατάσταση, ιδιαίτερα στις μεγαλουπόλεις. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης γέμισαν με την παραγωγή ειδήσεων με εντυπωσιακές εικόνες και καθαρά νερά από δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς. Μπορεί οι φωτογραφίες με τα δελφίνια στα κανάλια της Βενετίας να είναι προϊόντα παραπληροφόρησης, η τα καθαρά νερά να οφείλονται στην εξαφάνιση των τουριστικών δραστηριοτήτων και των κρουαζιερόπλοιων από την περιοχή, αλλά η πραγματικότητα είναι μία. Η επιβολή δραστικών μέτρων περιορισμού των οικονομικών δραστηριοτήτων (lockdown) και της απαγόρευσης της κυκλοφορίας είχαν σημαντικές επιπτώσεις στη βελτίωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης σε πολλές περιοχές του κόσμου. Κίνα, Ινδία, Ιαπωνία, Ιταλία, ΗΠΑ, για παράδειγμα, αναφέρουν μειώσεις των ατμοσφαιρικών ρύπων, ακόμα και σε επίπεδα της τάξης του 50%.

Η επιβεβαίωση ήρθε άμεσα … από το διάστημα. Δορυφορικές φωτογραφίες και χάρτες της NASA και των ευρωπαϊκών δορυφόρων επιβεβαίωσαν την μεγάλη υποχώρηση των επιπέδων ρύπανσης στις βιομηχανικές περιοχές της Κίνας και της Βόρεια Ιταλίας Η ΕΕΑ (Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Περιβάλλοντος), με μετρήσεις που έγιναν, επιβεβαιώνει ότι τα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης έχουν μειωθεί, σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2019, σε σημαντικό επίπεδο.

Ρώμη, Μαδρίτη, Λισσαβώνα, Λονδίνο, αλλά και Μιλάνο και Βαρκελώνη, γνώρισαν εποχές με πολύ καθαρότερη ατμόσφαιρα. Η Αθήνα, σύμφωνα με την ανακοίνωση της αρμόδιας διεύθυνσης του ΥΠΕΝ, παρουσιάζει την ίδια κατάσταση. Οι μετρήσεις των σταθμών της Αθήνας εμφάνισαν μείωση των επιπέδων ρύπων τις πρώτες μέρες εφαρμογής των μέτρων. Με την ένταση των μέτρων τα επίπεδα NOx (Οξείδια Αζώτου) παρουσίασαν μείωση κατά 48,5% ενώ των αιωρούμενων σωματιδίων ΡΜ10 κατά 48,8%, πάντοτε σε σύγκριση με τα επίπεδα της αντίστοιχης εποχής του 2019.

Την  ίδια εικόνα  παρουσίασαν και οι μετρήσεις ρύπων στη Θεσσαλονίκη και στην Πάτρα. Δυστυχώς, τα καλά νέα της μείωσης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, σε παγκόσμιο επίπεδο, δεν φαίνεται να κρατούν για πολύ. Η διστακτική επανεκκίνηση της κινεζικής οικονομίας, σε περιορισμένη γεωγραφική ενότητα αμέσως έδειξε αύξηση των ρύπων, βέβαια, σε χαμηλά επίπεδα της τάξης του 3%. Τι θα συμβεί άραγε όταν εκπνεύσουν τα μέτρα περιορισμού της οικονομικής δραστηριότητας, ή όταν επανέλθει η κυκλοφορία εκατομμυρίων αυτοκινήτων στις μεγαλουπόλεις;

 

Είναι κατανοητό πια σε όλους μας, ότι η εποχή μετά την πανδημία θα είναι μια τελείως διαφορετική εποχή. Για να μπορέσουμε να ανταπεξέλθουμε, προφανώς, χρειάζονται γενναίες πρωτοβουλίες και βασική αλλαγή όλων των καταναλωτικών μοντέλων. Η μετάβαση σε μια νέα εποχή πρέπει να γίνει απαλλαγμένη από τις ιδεοληψίες του παρελθόντος και να βασίζεται στα νέα επιστημονικά δεδομένα. Για παράδειγμα, η απελευθέρωση της πετρελαιοκίνησης, πρέπει να αναθεωρηθεί, μετά και την αποκάλυψη του σκανδάλου εκπομπών της Volkswagen. Η θέση για «καθολική ηλεκτροκίνηση οχημάτων» δεν προσφέρει οριστική διέξοδο στο πρόβλημα. Πέραν των γνωστών προβλημάτων κατασπατάλησης ζωτικών πόρων για την αντικατάσταση του τεράστιου στόλου των οχημάτων, την ανάγκη δημιουργίας νέων κατάλληλων υποδομών ή την παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ, η ηλεκτροκίνηση (οχημάτων) δεν μπορεί να μειώσει τις εκπομπές μικροσωματιδίων, που προέρχονται από την τριβή των φρένων, ή από την φθορά και την γήρανση των ελαστικών.

Ομοίως, για την αντιμετώπιση των κινδύνων από την ατμοσφαιρική ρύπανση πρέπει να καταρτιστεί ένα ολοκληρωμένο πλέγμα εφαρμοστέων πολιτικών. Μέσα στο πλαίσιο αυτό, μεταξύ των άλλων, αναφέρονται: αναθεώρηση του καθεστώτος πράσινου δακτυλίου, αποτροπή της χρήσης ανεξέλεγκτης βιομάζας σαν οικιακό καύσιμο, ανάπτυξη δικτύων μέσων μαζικής μεταφοράς, ιδιαίτερα σταθερής τροχιάς, ανάπτυξη και προστασία αλσών και περιαστικού πράσινου, αποτροπή λαθροϋλοτόμησης, πύκνωση του δικτύου σταθμών ελέγχου της ατμοσφαιρικής ρύπανσης κλπ. Ένα Μοντέλο με  ενίσχυση δημόσιων συγκοινωνιών και αποτροπής της χρήσης ΙΧ, στην υπηρεσία του Πολίτη.

Να στραφούμε λοιπόν, σε ένα άλλο  σύγχρονο Μοντέλο Ανάπτυξης και Υποδομών, φιλικό στο Περιβάλλον, με σεβασμό στον Ανθρωπο..

Χαρά Καφαντάρη
Βουλευτής ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Δυτικής Αθήνας
Αν. Τομεάρχης Περιβάλλοντος και Ενέργειας ΣΥΡΙΖΑ